Miyotonik (Bayılan)

Myotonic keçi, halk arasında bayılan keçi olarak da bilinir ve Amerika Birleşik Devletleri'nde geliştirilmiş, hem et hem de evcil hayvan olarak yetiştirilen bir ırktır. Adını, myotonia congenita adı verilen kalıtsal bir rahatsızlıktan alır. Bu rahatsızlık, hayvan ürktüğünde ya da heyecanlandığında iskelet kaslarının birkaç saniye boyunca kasılıp o halde kalmasına yol açar. Keçi bilincini kaybetmez. Sadece kasları sertleşir; özellikle genç ya da rahatsızlığı daha belirgin olan hayvanlar, kaslar gevşeyene kadar yan üstü düşebilir.

Irk sakin, arkadaş canlısı ve uysal bir yapıya sahiptir. Myotonic keçiler diğer birçok keçi ırkına göre daha sessizdir ve tırmanmaya, zıplamaya daha az eğilimlidir; bunun bir nedeni de kas rahatsızlığının ani ve atletik hareketleri sınırlamasıdır. Bu özellik onları çitle tutmayı ve bakmayı kolaylaştırır, bu yüzden hem çiftlik hayvanı hem de ev hayvanı olarak, aynı zamanda et ırkı olarak popülerlik kazanmıştır.

Yetişkin hayvanlar orta boya ulaşır; çoğu birey cidagoda 43-64 cm yükseklik gösterir. Kürk rengi çok çeşitlidir ve hayvanlarda boynuz bulunabilir. Düzenli bakımla ömürleri genellikle 10-15 yıl arasındadır.

Kimlere uygun

Bu ırk, küçük bir çiftlik ya da hobi arazisi için uysal, çit aşmayan bir keçi arayan yetiştiricilere uygundur. Sakin mizacı ve düşük tırmanma eğilimi, keçilerle yeni tanışan kişiler için de yönetimi kolaylaştırır. Ayrıca hem arkadaş hayvanı hem de et üretimi için temel sürü olarak kullanılabilir.

Irkın belgelenen tarihi 1880'lerde, Tennessee eyaletinin Marshall County bölgesinde başlar. Kayıtlara göre John Tinsley adlı bir çiftlik işçisi, ürktüğünde kasları sertleşen küçük bir keçi grubuyla bölgeye gelmiştir. Kısa bir süre sonra bölgeden ayrılmış, geride bıraktığı keçiler ise ırkın kurucu popülasyonunu oluşturmuştur.

Bu kurucu sürüden türeyen keçiler bölgeye yayılmış; Marshall County çevresinde ve daha sonra Teksas'ta belirgin popülasyonlar oluşmuştur. Teksaslı yetiştiriciler et verimi için daha iri hayvanları seçerek üretmiştir. Keçileri çitle tutmak kolay olduğundan, zaman zaman koyun sürüleriyle birlikte otlatılmışlardır, çünkü bir yırtıcı yaklaştığında ürken keçi dağılmak yerine olduğu yerde kasılıp kalır.

1. yüzyılın büyük bölümünde ırk, çoğunlukla yerel çiftçiler tarafından bilinen bölgesel bir çalışma hayvanı olarak kalmıştır. Yüzyılın ilerleyen döneminde, yetiştiriciler uysal mizacını ve kendine özgü özelliğini değerli bulmaya başlayınca ilgi artmıştır. Soy kütüğünü kaydetmek ve popülasyonu korumak amacıyla Amerika Birleşik Devletleri'nde ırk dernekleri kurulmuştur.

Myotonic keçi bugün Amerikan kökenli bir miras ırkı olarak kabul edilir. Sayısı yaygın ticari ırklara kıyasla sınırlı kaldığından, çiftlik hayvanı çeşitliliğini koruma amacıyla çalışan kuruluşlar tarafından koruma önceliği taşıyan ırklar arasında listelenmiştir.

Myotonic keçinin vücudu topluca ve iyi kaslıdır, nispeten kısa ila orta uzunlukta bacaklar üzerinde durur. Baş orta uzunluktadır, burun geniştir ve dinlenirken bile ürkmüş gibi görünen büyük, belirgin gözlere sahiptir. Hem dişilerde hem erkeklerde boynuz görülebilir. Kulaklar orta boyda olup yanlara doğru açık durur.

Kürk ve renkler

Kürk uzunluğu hatlar arasında farklılık gösterir. Bazı hayvanlar yıl boyunca kısa tüylü kalırken, bazıları soğuk havada kaşmire benzer bir alt tüyle birlikte daha uzun bir dış kürk geliştirir. Renk son derece değişkendir. Siyah-beyaz yaygın görülür, ancak kahverengi, ela, krem ve roan tonlarında düz ya da karışık desenler de ortaya çıkar. Irkı tanımlayan tek bir renk yoktur.

Myotonic keçi, en sakin keçi ırklarından biridir. İnsanlara karşı arkadaş canlısı ve iyi huyludur, düzenli tutulduğunda genellikle kolay evcilleşir. Kas rahatsızlığı bu keçileri diğer ırklara göre daha az tepkisel ve daha az atletik yapma eğilimindedir, bu yüzden çok daha az zıplar ve tırmanırlar. Yetiştiricilerin bu ırkı çitle tutması kolay bulmasının nedenlerinden biri de budur.

Aile bireyleri ve tanıdık bakıcılarla ırk uysal ve sosyaldir. Yabancılara karşı çoğu hayvan başta temkinli davranır, ancak kısa sürede alışır. Ani bir sürpriz kasılmayı tetikleyebileceğinden, sakin bir yaklaşım gereksiz stresi azaltır. Bu keçiler sürü hayvanıdır ve tek başına yaşamaktansa en az bir keçi arkadaşıyla birlikte tutulduklarında daha iyi durumdadırlar.

Diğer ev hayvanları ve çiftlik hayvanlarıyla genellikle barışçıldırlar. Sakin yapıları, tarihsel olarak koyunlarla ve başka çiftlik hayvanlarıyla birlikte tutulmalarına imkan tanımıştır.

Tımar

• Uzun kürklü hayvanları mevsimsel tüy dökümü sırasında fırçalayarak dökülen tüyleri temizleyin
• Tırnakları her 6-8 haftada bir, ya da uzama hızına göre kesin
• Rutin elleme sırasında kürkte dış parazit kontrolü yapın
• Boynuzları ve varsa yaraları yaralanma açısından takip edin

Egzersiz

• Otlanma ve hareket için günlük olarak mera ya da egzersiz alanına erişim sağlayın
• Hafif hareketlere izin verin; bu ırk diğer keçilere göre daha az tırmanır ve zıplar
• Zemini olabildiğince düz ve tehlikelerden arındırılmış tutun, çünkü ürken bir keçi kasılıp düşebilir

Ortam

Myotonic keçiler, yağmur, rüzgar ve soğuktan korunmak için kuru ve rüzgarsız bir barınağa ihtiyaç duyar. Bu keçiler nadiren çit tırmandığından, çitler atletik ırklara göre daha alçak ve daha basit olabilir; yine de yırtıcılara karşı güvenli olmalıdır. Sürekli temiz su erişimi ve keçilere özel formüle edilmiş bir mineral takviyesi sağlayın. Keçiler sosyal hayvanlar olduğundan ve yalnızlıktan strese girdiğinden, yanlarında arkadaş bulundurun.

Myotonic keçi hem dal-yaprak yiyen hem otlayan bir hayvandır. Beslenmenin temelini kaliteli kaba yem oluşturmalıdır: mera, çalı-çırpı ve otlatmanın kısıtlı olduğu dönemlerde ot ya da baklagil kuru otu. Keçiler lifi sindirmek için dört bölmeli bir mideye sahiptir, bu yüzden düzenli kaba yem tüketimi işkembe sağlığını destekler. Tahıl ya da konsantre yem, yalnızca kaba yemin tek başına ihtiyacı karşılayamadığı gebeliğin son dönemi, laktasyon ya da büyüme gibi durumlarda eklenir.

Ödül ve takviyeler

Bölgenize uygun bakır ve selenyum içeren serbest keçi minerali sağlayın, çünkü keçilerin kendine özgü iz mineral ihtiyaçları vardır. Her zaman tuz ve temiz su bulundurun. Ara sıra az miktarda meyve ya da sebze gibi ödüller verilebilir, ancak bunlar beslenmenin küçük bir kısmında kalmalı ve kaba yem tüketiminin yerini almamalıdır.

Myotonic keçi, tipik olarak 10-15 yıl yaşayan, dayanıklı ve sağlıklı bir ırk olarak kabul edilir. Irkı tanımlayan myotonia congenita, kendi başına acı verici ya da tehlikeli değildir; etkilenen kaslar sadece kısa süreliğine kasılıp sonra gevşer. Bu özellik, keçilerin daha az tırmanıp zıplaması nedeniyle bazı yaralanmaları aslında azaltabilir. Diğer sağlık sorunlarının çoğu, rutin sürü sağlığı uygulamalarıyla kontrol altına alınır.

Koruyucu bakım

• Bir veterinerle aşı ve iç parazit ilaçlama takvimi oluşturun
• Tırnakları düzenli aralıklarla kesin ve altlığı kuru tutun
• İdrar sorunlarını ve eksiklikleri önlemek için doğru serbest mineralleri sağlayın
• Vücut kondisyonunu takip edin, yeni gelen ya da hasta hayvanları ayırın
• Toptan ilaçlama yerine düzenli dışkı yumurta sayımı planlayın

Myotonic keçiler ilk yaşları içinde cinsel olgunluğa ulaşır, ancak birçok yetiştirici ilk çiftleştirmeden önce dişilerin iyice gelişmesini, genellikle 8-12 aylık ya da daha büyük olmalarını bekler. Dişiler mevsimsel olarak çok kızgınlık gösterir ve üreme mevsiminde yaklaşık her 21 günde bir kızgınlığa girer. Gebelik ortalama 150 gün, yani yaklaşık beş ay sürer.

Yavru sayısı genellikle bir ila üç oğlaktır, olgun dişilerde ikizler sık görülür. Oğlaklar doğumda genellikle canlıdır, kısa süre içinde ayağa kalkıp emmeye başlarlar. Miyotoni özelliği kalıtsaldır ve oğlaklarda erken yaştan itibaren kasılma görülebilir; bu tepki büyüdükçe genellikle daha belirgin hale gelir.

Dişiler genellikle ilgili annelerdir. Oğlaklar annenin sütüyle beslenir ve ilk haftalar içinde kaba yem denemeye başlar, ardından yönetim planına bağlı olarak yaklaşık 8-12 haftalıkken sütten kesilir. Temiz ve kuru doğum alanları sağlayın, yeni doğanları ısınma ve başarılı emzirme açısından takip edin.