Boer

Boer, Güney Afrika'da et üretimi amacıyla geliştirilen evcil bir keçi ırkıdır. Dünyada en yaygın yetiştirilen et keçisi ırklarından biridir; kas gelişimindeki hızı ve sakin mizacıyla tanınır. Yetişkin bir Boer iri ve derin gövdeli olup, beyaz post ve renkli baş yapısıyla kolayca ayırt edilir.

Irk dayanıklıdır ve kurak otlaklardan daha nemli meralara kadar farklı iklimlere uyum sağlar. Boerler sıcağa iyi dayanır, diğer hayvanların genellikle görmezden geldiği çalı ve yabani otlarla beslenir. Dişi keçiler güvenilir analardır ve sık sık ikiz doğurur.

Irkın itibarının bir parçası da iyi huyluluğudur. Boerler genellikle sakin, dost canlısı ve yönetimi kolay hayvanlardır; bu özellik hem ticari sürüler hem de küçük ölçekli yetiştiriciler için uygundur.

Kimlere uygun

Boer, hızlı gelişen ve kolay yönetilen bir et keçisi arayan yetiştiricilere uygundur. Hem küçük çiftliklerde hem de büyük ticari işletmelerde başarıyla yetiştirilir. Keçileri esas olarak evcil hayvan olarak besleyenler, ırkın beklediklerinden daha iri ve ağır olduğunu görebilir; bu yüzden sağlam çit ve yeterli alan önemlidir.

Boer keçisi adını Afrikaanca'da çiftçi anlamına gelen kelimeden alır. Irk Güney Afrika'da geliştirilmiştir; asıl şekillendirici çalışmaların büyük kısmı yirminci yüzyılın başlarında Doğu Cape bölgesinde gerçekleşmiştir.

Bölgedeki çiftçiler, yerel halkların elinde bulunan yerli keçilerle çalışmış; hayvanları vücut iriliği, büyüme hızı, doğurganlık ve dayanıklı yapı açısından seçmiştir. Bu seçilim süreci, birkaç on yıl içinde süt ya da yapağı keçisinden farklı, belirgin bir et tipi ortaya çıkarmıştır.

Yirminci yüzyılın ortalarında Güney Afrika'da bir yetiştirici derneği kurularak bir standart belirlenmiş ve kayıtlar tutulmaya başlanmıştır; bu da ırkın karakteristik görünümünü, yani kırmızı ya da kahverengi başlı beyaz gövdeyi sabitlemeye yardımcı olmuştur. Standartlaştırma, sürüler arasındaki tutarlılığı artırmıştır.

Yirminci yüzyılın sonlarından itibaren Boer uluslararası alana yayılmıştır. Avustralya, Yeni Zelanda ve Kuzey Amerika'ya yapılan ihracatlar ırkı bu bölgelerde yerleşik hale getirmiştir; bugün bu bölgelerde önde gelen bir et keçisi ırkı olup karkas kalitesini artırmak amacıyla sıklıkla diğer ırklarla melezlenmektedir.

Boer, güçlü bacaklar üzerinde taşınan geniş ve derin bir gövdeye sahiptir; but ve bel bölgesinde ağır bir kaslanma görülür. Baş hafif dışbükey bir profil sergiler; buna bazen kartal burun denir ve kulaklar uzun olup yanaklara yakın sarkar. Her iki cinsiyette de genellikle geriye kıvrık boynuzlar bulunur.

Klasik desen, kırmızı ya da kahverengi baş ve boyunla birlikte beyaz bir gövdedir; ancak tamamen renkli hayvanlar ve başka desenler de görülebilir. Deri sıklıkla pigmentlidir, bu da güneşe karşı bir miktar koruma sağlar.

Post ve renkler

Post kısa olup vücuda yakın durur, bu da bakımı kolaylaştırır. Geleneksel beyaz gövde, renkli baş deseni en bilinenidir; ancak çeşitli ülkelerdeki ırk standartları düz renkli ve alacalı hayvanları da kabul eder. Meme ve karın altı gibi açıkta kalan bölgelerde pigmentli deri genellikle tercih edilir.

Boerler istikrarlı ve dengeli bir mizaçla tanınır. Genellikle sakindirler ve elleçlemeye iyi tahammül ederler; ırkın hem ticari üreticiler hem de ilk kez keçi yetiştirenler arasında popüler olmasının nedenlerinden biri budur. İnsanlara karşı ürkek değil, genellikle dost canlısı ve meraklıdırlar.

Bir sürü içinde Boerler sosyaldir ve belirgin bir hiyerarşi içinde yerleşirler. Tanıştırma kademeli yapıldığında diğer keçiler ve çiftlik hayvanlarıyla makul ölçüde iyi geçinirler. Tekeler üreme döneminde daha güçlü ve daha atak hale gelir; bu yüzden güvenli bir şekilde tutulmaları ve dişilerden ayrı barındırılmaları gerekir.

Dişiler ilgili analardır ve ilk haftalarda oğlaklarına yakın dururlar. Irkın sakin yapısı, iyi bir çite duyulan ihtiyacı ortadan kaldırmaz; çünkü keçiler ustaca tırmanır ve sınırları sürekli zorlar.

Boerler birçok ırka kıyasla dayanıklı ve az istekli hayvanlardır, ancak yine de düzenli bir bakım rutinine ihtiyaç duyarlar. Kısa postları bakımı basit tutar; iriliği ve otlanma alışkanlıkları ise çit ve zemin durumunu günlük bakımın başlıca konusu haline getirir.

Tımar

• Gevşek tüyleri gidermek ve deride parazit kontrolü yapmak için ara sıra fırçalayın
• Tırnakları her 6 ila 10 haftada bir kesin; zemin yumuşaksa daha sık
• Rutin elleçleme sırasında kulakları, gözleri ve postu kontrol edin

Egzersiz

• Otlanma ve dallardan yem toplama için mera ya da geniş bir alana günlük erişim sağlayın
• Keçilerin severek kullandığı kaya, kütük veya platformlar sunun
• Hayvanları grup halinde tutun; keçiler sosyaldir ve tek başına iyi gelişmez

Ortam

Boerler sıcak ve kurak koşullara iyi dayanır ama uzun süreli nem ve soğuktan hoşlanmaz. Kuru, rüzgarsız bir barınak, temiz altlık ve iyi drenaj tırnak ve solunum sorunlarını azaltır. Çitler en az 1,2 metre yüksekliğinde ve sıkı olmalıdır; çünkü keçiler iter, tırmanır ve zayıf noktaları kullanır.

Boer'in beslenmesinin temeli kaba yemdir. Çim otlamanın yanı sıra çalı, yabani ot ve yaprakları da yerler; çeşitlilik gösteren bir mera ihtiyaçlarının çoğunu karşılar. Otlak yetersiz olduğunda kaliteli saman onun yerini alır. Hızlı büyüyen oğlaklar, geç gebelikteki dişiler ve süt veren dişiler için konsantre yem eklenir, ancak boştaki yetişkinlerde fazla kilo almayı önlemek için sınırlı tutulmalıdır.

Her zaman temiz su bulunmalıdır ve keçilere özel serbest mineral karışımı kemik ve metabolizma sağlığını destekler. Keçiler bakıra ihtiyaç duyar; bu, keçi minerallerinde bulunur. Koyun minerali bunun yerine kullanılamaz, çünkü bakırı sınırlar.

Ödüller ve takviyeler

Az miktarda havuç, elma veya bal kabağı uygun bir ödül olur. Serbest keçi minerali, yerel topraklar yetersizse selenyum takviyesiyle birlikte, büyüme ve doğurganlığı destekler. Yeni bir yemi her zaman bir hafta veya daha uzun sürede kademeli olarak tanıtın, böylece işkembe uyum sağlayabilir.

Boer, ırka özgü sorunları az olan sağlam bir ırktır. İyi bakımla yaklaşık 8 ila 12 yıl yaşar. Çoğu sağlık sorunu kalıtsal bir zayıflıktan değil parazitlerden, nemli zeminden ve üremenin getirdiği yükten kaynaklanır. Düzenli dışkı kontrolü ve bir aşı programı içeren bir sürü sağlığı planı sorunların çoğunu yönetilebilir kılar.

Koruyucu bakım

• Sabit bir takvime göre değil, sonuçlara göre düzenli dışkı yumurta sayımı yapın ve ilaçlayın
• Yerel veteriner tavsiyesine göre klostridyal hastalıklara karşı (örneğin CDT) aşılayın
• Tırnakları düzenli kesin ve padokları iyi drene edilmiş tutun
• Yeni gelen hayvanları sürüye katmadan önce karantinaya alın
• Keçi minerali sağlayın ve yemi gebelik ile laktasyon boyunca ayarlayın

Boer, doğurganlığıyla değerlidir. Dişiler yaklaşık 6 ila 8 aylıkken üreme olgunluğuna ulaşabilir, ancak birçok yetiştirici ilk çiftleşme öncesinde hayvanların büyüyüp bir yaşa yaklaşmasını bekler. Tekeler genç yaşta doğurgan hale gelir ve üreme döneminde daha atak olur; bu yüzden genellikle üreme dönemi dışında dişilerden ayrı barındırılır.

Sıkı sıkıya mevsimsel ırkların aksine Boerler yılın büyük bölümünde üreyebilir; bu da üreticilerin iki yıl içinde birden fazla doğum döngüsü planlamasına olanak tanır. Gebelik yaklaşık 150 gün sürer. İkizler yaygındır, üçüzler de görülür; bu da ırkın verimli olmasının nedenlerinden biridir.

Dişiler iyi ve ilgili analardır ve genellikle yardımsız doğum yapar. Oğlaklar ana sütüyle hızla büyür ve ilk haftalar içinde kaba yem denemeye başlar. Dişinin durumuna ve yetiştiricinin planına bağlı olarak genellikle yaklaşık 3 aylıkken sütten kesilirler.