Large Black

De Large Black is een streekras uit Engeland dat opvalt door zijn egaal zwarte vacht en de lange oren die naar voren over de ogen vallen. Het is een groot, diepgebouwd varken dat vooral wordt gehouden voor vlees en spek. Het ras behoort tot de oudere Britse varkensrassen en staat inmiddels te boek als zeldzaam.

De naar voren hangende oren zijn het meest kenmerkende uiterlijke kenmerk. Ze beperken het zicht naar voren, waardoor het dier over het algemeen rustig blijft en niet snel geneigd is om weg te dwalen. In combinatie met het gedweeë karakter is de Large Black daardoor goed te houden op grasland, zonder zware afrastering of voortdurend toezicht.

Het ras graast goed en zet ruwvoer en oneffen terrein om in groei, waardoor het vaker voorkomt op extensieve bedrijven met vrije uitloop dan in intensieve stalsystemen. De zwarte huid biedt bovendien enige bescherming tegen zonnebrand, wat het houden in open uitloopweiden vergemakkelijkt.

Voor wie is dit ras geschikt

De Large Black past bij hobbyboeren en houders met een op weidegang gericht bedrijf die een robuust varken zoeken dat weinig stress geeft en goed buiten gedijt. Het rustige karakter maakt het ras te overzien voor houders met enige ervaring met vee. Voor wie een klein of snel afgemest varken zoekt, is het minder geschikt, want het is een groot ras dat langzaam volgroeit.

De Large Black voert terug op Engeland, waar zwart gekleurde varkens in verschillende streken werden gehouden. Twee populaties vormden de basis van het ras: hangoorvarkens in de zuidwestelijke graafschappen zoals Devon en Cornwall, en vergelijkbare zwarte varkens in East Anglia, onder meer in Essex en Suffolk. Deze plaatselijke typen werden samengebracht onder één rasomschrijving.

In de negentiende eeuw bouwde het ras een reputatie op als een taai buitenvarken dat het goed deed op grasland en geschikt was voor de productie van spek. Fokkers legden een stamboek aan om de populatie vast te leggen en een standaard voor het type op te stellen.

In het begin van de twintigste eeuw werd de Large Black op grote schaal gehouden in Groot-Brittannië en ook uitgevoerd naar andere landen. De vraag naar het ras reikte in die periode ver voorbij Engeland.

Vanaf het midden van de twintigste eeuw kregen intensieve stalsystemen de voorkeur, met snel afmestende witte rassen, en liep het aantal Large Blacks sterk terug. Het ras geldt nu als zeldzaam, en hobbyfokkers en organisaties voor het behoud van oude rassen zetten zich in om de overgebleven bloedlijnen te behouden.

De Large Black is een lang, diep en goed geproportioneerd varken met een rechte rug en een brede romp. De kop is middellang en de grote oren hangen naar voren en naar beneden, zodat ze de ogen deels bedekken. Vacht en huid zijn door en door zwart, met fijne beharing. De poten zijn relatief kort ten opzichte van de romp, en het geheel oogt stevig gebouwd.

Vacht en kleur

Het ras is zwart op zowel huid als vacht, en de standaard vraagt om een egale kleur zonder witte vlekken. De zwarte huid biedt enige weerstand tegen zonnebrand, wat het houden in de buitenlucht ondersteunt. De lange hangoren zijn het meest herkenbare uiterlijke kenmerk en onderscheiden de Large Black van rassen met rechtopstaande oren.

De Large Black staat bekend om zijn rustige, gelijkmatige aard. Zeugen zijn oplettende moeders en blijven doorgaans kalm rond hun biggen. Het ras verdraagt hantering goed en raakt niet snel in paniek, wat de stress bij verplaatsen, wegen en dagelijkse verzorging beperkt.

De naar voren hangende oren beperken het zicht naar voren, en dat draagt eraan bij dat de dieren kalm blijven en gestaag grazen in plaats van rond te zwerven. Op de weide zijn ze onopgewonden en reageren ze goed op een vaste dagindeling. Bij mensen zijn ze doorgaans vriendelijk en accepteren ze regelmatig contact.

Onder soortgenoten is het ras sociaal en leeft het goed in groepen, mits er voldoende ruimte en voorzieningen zijn. Zoals bij ieder varken vraagt het samenvoegen van onbekende volwassen dieren om zorgvuldige begeleiding, en beren vragen om verstandige hantering. Het gedweeë karakter is voor kleinschalige houders die nauw met hun dieren werken een praktisch voordeel.

Verzorging van vacht en huid

• Controleer de huid regelmatig op snijwonden, parasieten en tekenen van zonnebrand, ook al biedt de zwarte huid enige bescherming.
• Houd het varken schoon en zorg voor een modderbad of beschaduwde modderplek, zodat het zichzelf kan afkoelen en de huid kan beschermen.
• Knip of controleer de hoeven waar nodig en let op overgroei bij dieren die op zachte ondergrond lopen.
• Controleer de laaghangende oren op vuil of irritatie.

Beweging

• Bied ruim voldoende weidegrond, zodat het varken kan grazen, wroeten en vrij kan bewegen.
• Werk met roterende percelen om de grasmat in goede staat te houden en natuurlijk foerageergedrag te ondersteunen.
• Houd dit grote ras niet langdurig opgesloten in kleine hokken.

Omgeving

De Large Black is goed geschikt voor houderij met vrije uitloop. Zorg voor een droog, tochtvrij onderkomen zoals een hut of schuilhok met schoon strooisel, degelijke maar eenvoudige afrastering, en een betrouwbare bron van schoon drinkwater. Een modderbad of beschaduwde plek is belangrijk bij warm weer, want varkens kunnen niet zweten om af te koelen. Het sterke wroetgedrag zorgt ervoor dat de grond wordt omgewoeld, dus houd daar bij de indeling van de percelen rekening mee.

De Large Black is een efficiënte grazer en haalt een deel van zijn voeding uit weidegang en ruwvoer. Op de meeste bedrijven wordt begrazing aangevuld met samengesteld varkensvoer voor voldoende eiwit, energie, vitaminen en mineralen. De hoeveelheid voer hangt af van leeftijd, lichaamsconditie, de kwaliteit van het beschikbare ruwvoer en of een zeug drachtig of zogend is. Schoon drinkwater moet altijd beschikbaar zijn.

Extraatjes en aanvullingen

Overtollige groenten en wortelgewassen kunnen met mate worden aangeboden als onderdeel van een uitgebalanceerd rantsoen, voor zover de plaatselijke regels dit toestaan. Varkens op de weide halen veel voedingsstoffen uit begrazing, maar afhankelijk van bodem en ruwvoerkwaliteit kan aanvulling met mineralen nodig zijn. Pas het rantsoen aan om de lichaamsconditie stabiel te houden, want dit grote ras kan bij overvoeding gemakkelijk overgewicht opbouwen.

De Large Black geldt als een robuust, sterk varken dat goed tegen het buitenleven kan. De gebruikelijke levensverwachting is 8 tot 12 jaar, al worden fokdieren in de praktijk vaak korter voor de fok ingezet. Goede verzorging, schone huisvesting en een uitgebalanceerd rantsoen dragen bij aan een lang gezond leven.

Preventieve zorg

• Volg een vaccinatie- en ontwormingsschema dat is afgestemd met een dierenarts.
• Zorg voor schoon, droog strooisel en wissel percelen af om ziekte en parasietdruk te beperken.
• Onderhoud modderbaden en schaduwplekken om hittestress bij warm weer te voorkomen.
• Controleer regelmatig conditie, poten, huid en oren.
• Houd nauwkeurige gegevens bij van fokkerij, gezondheid en eventuele behandelingen.

De Large Black is op een leeftijd van enkele maanden geslachtsrijp, en jonge zeugen worden vaak vanaf ongeveer acht maanden gedekt zodra ze voldoende lichaamsgrootte hebben bereikt. Het dekken verloopt volgens de gebruikelijke praktijk bij varkens, via natuurlijke dekking of kunstmatige inseminatie. De dracht duurt ongeveer 115 dagen, waarna de zeug haar biggen werpt.

Het ras staat bekend om zijn moederlijke kwaliteiten. Zeugen zijn rustig, hebben een goede melkgift en brengen hun worpen doorgaans goed groot, ook onder buitenomstandigheden. Zorg voor een schone, droge kraamruimte met bescherming tegen kou en doodliggen, en voldoende warmte voor de pasgeboren biggen.

De biggen drinken bij de zeug en maken al voor het spenen kennis met vast voer; spenen gebeurt gewoonlijk na enkele weken. Het gedweeë karakter van het ras werkt door in de omgang met zeugen en biggen, wat het management tijdens werpen en opfok vergemakkelijkt. Fokprogramma's gericht op behoud houden de bloedlijnen nauwlettend bij, omdat de populatie klein is.