Hereford

Het Herefordvarken is een huisvarken dat is ontwikkeld in de Verenigde Staten en zijn naam dankt aan de kleurtekening, die sterk overeenkomt met die van het Hereford-rund: een rode romp met een wit gezicht en witte aftekeningen. Het is een groot vleesvarken dat op kleine bedrijven en door hobbyhouders wordt gewaardeerd om zijn evenwichtige karakter en betrouwbare gewichtstoename.

Volwassen dieren zijn zware dieren. Beren en zeugen halen doorgaans 600 tot 800 lb, en sommige dieren worden bij goede verzorging nog zwaarder. Het ras rijpt in een matig tempo en zet gelijkmatig vlees aan in plaats van in plotselinge groeistoten, wat bijdraagt aan een constante karkaskwaliteit.

Het Herefordvarken geldt als goedaardig en makkelijk te hanteren. Dat karakter, in combinatie met een stevige gezondheid op de wei, maakt het een praktische keuze voor wie varkens buiten of deels buiten houdt.

Voor wie is het geschikt

Het Herefordvarken past bij houders die een gedwee, goed te hanteren varken willen voor de vleesproductie op een klein tot middelgroot bedrijf. Het verdraagt buitenhuisvesting en de omgang met minder ervaren eigenaren beter dan sommige drukkere rassen. Het is geen dier op huisdierschaal: het volwassen formaat en de voerbehoefte vragen om degelijke afrastering, onderdak en ruimte.

Het Herefordvarken ontstond in de Verenigde Staten in de eerste decennia van de twintigste eeuw. Fokkers wilden een varken creëren met een vaste, herkenbare kleurtekening naar het voorbeeld van het Hereford-rund, dat een rode romp en een wit gezicht heeft.

Het ras werd samengesteld uit kruisingen van gevestigde Amerikaanse varkensrassen uit die periode, waaronder Duroc-, Poland China- en Chester White-bloed, over meerdere generaties geselecteerd om de rood-witte aftekening vast te leggen. Het fokwerk concentreerde zich in het Midwesten, waar deze basisrassen gangbaar waren.

In de Verenigde Staten werd een stamboek opgericht om Hereford-varkens te registreren en de kleurstandaard vast te leggen die het ras definieert. Tot in het midden van de twintigste eeuw had het Herefordvarken een aanhang onder boeren die een uniform, aantrekkelijk tweeledig vleesvarken wilden.

Doordat de commerciële varkenshouderij zich richtte op een klein aantal hoogproductieve industriële lijnen, nam het aantal Herefordvarkens af. Het wordt tegenwoordig vooral gehouden door kleine houders, liefhebbers van heritage-rassen en jeugdveeteeltprogramma's, en geldt als een klein of heritage-ras in plaats van een gangbaar commercieel ras.

Het Herefordvarken is direct te herkennen aan zijn kleur. De romp is diep rood en het gezicht is wit, vaak met wit op de onderbenen, de onderlijn en het puntje van de staart. Het contrast tussen het witte gezicht en de rode vacht is het kenmerkende punt van het ras.

De bouw is die van een vleesvarken: een lang, diep lichaam, een brede rug, goed bevleesde hammen en stevige poten die het gewicht van het dier op de wei dragen. De kop is middellang met een gematigde snuit, en de oren worden doorgaans naar voren en licht hangend gedragen in plaats van volledig rechtop.

Vacht en kleuren

De vacht is kort en grof, typisch voor een varken dat buiten gehouden wordt, en ligt over een dikke, gepigmenteerde huid. De standaard vraagt om een rode romp met een wit gezicht. De meeste dieren tonen ook wit op minstens twee poten en op de onderlijn. Te veel wit dat doorloopt op de romp, of een gezicht dat niet overwegend wit is, geldt als een fout tegen de kleurstandaard. De roodtint loopt tussen dieren uiteen van licht tot een diep mahoniebruin rood.

Het Herefordvarken staat bekend om zijn zachtaardige, evenwichtige karakter. De dieren zijn doorgaans kalm bij mensen, raken niet snel in paniek en werken goed mee bij routinematige handelingen zoals voeren, verplaatsen tussen hokken en in- en uitladen. Dit karakter is een van de belangrijkste redenen waarom het ras populair is bij kleine houders en bij jeugdshowprojecten.

Bij vertrouwde verzorgers is het ras vriendelijk en nieuwsgierig. Tegenover vreemden gedraagt het zich over het algemeen tolerant in plaats van agressief, al verdient elk groot varken respectvolle omgang. Herefordvarkens settelen doorgaans goed in groepen en kunnen goed met andere varkens overweg, mits er genoeg ruimte en voerplekken zijn om concurrentie te voorkomen.

Zoals bij alle varkens worden zeugen met een nieuwe worp beschermend en verdienen ze rust en afstand tijdens het werpen. Beren zijn groot en krachtig en vragen, ondanks hun over het algemeen stabiele aard, altijd om een veilige omgang. Verveelde of onderprikkelde varkens gaan wroeten en de afrastering testen, dus voldoende ruimte en verrijking houden het gedrag rustig.

Verzorging van de vacht

• Varkens verzorgen zichzelf grotendeels en hoeven niet geborsteld te worden.
• Zorg bij warm weer voor een modderbad of sproeiers, want varkens kunnen niet zweten en gebruiken modder om af te koelen en hun huid te beschermen.
• Controleer huid, oren en poten regelmatig op parasieten, zonnebrand op witte plekken en te lang doorgegroeide hoeven.
• Knip hoeven alleen bij als het nodig is; op stevige grond slijten varkens hun hoeven meestal vanzelf af.

Beweging

• Geef toegang tot een uitloop of weiland om te wroeten, te foerageren en te bewegen.
• Wissel de wei waar mogelijk om parasietopbouw te beperken en de grasmat te beschermen.
• Houd een groot, actief varken niet langdurig opgesloten in een klein hok.

Omgeving

Het Herefordvarken doet het goed in buiten- en gedeeltelijk buitensystemen. Zorg voor een droog, tochtvrij onderkomen met schoon strooisel voor koud en nat weer, en voor schaduw plus een modderbad bij warm weer. Witte gezichts- en lichaamsdelen kunnen verbranden in de zon, dus schaduw is in de zomer belangrijk. De afrastering moet sterk zijn en laag bij de grond, want varkens wroeten en duwen; elektrische afrastering of stevige varkenspanelen zijn gangbare keuzes.

Herefordvarkens worden doorgaans gehouden op een uitgebalanceerd commercieel varkensrantsoen op basis van granen zoals maïs en een eiwitbron zoals sojameel, aangevuld met vitamines en mineralen. De eiwitbehoefte is het hoogst bij jonge, groeiende varkens en neemt af naarmate ze volwassen worden. Op de wei foerageert het ras goed en eet het gras, wortels en ander plantaardig materiaal, wat een aanvulling kan zijn op maar geen volledige vervanging is van een samengesteld rantsoen. Er moet altijd schoon, vers water beschikbaar zijn, zeker bij warm weer.

Snacks en aanvullingen

Groente- en fruitresten kunnen met mate als snack gegeven worden waar de lokale regelgeving dat toestaat. Vrij beschikbare mineralen en schoon water ondersteunen groei en botontwikkeling. Pas de voerhoeveelheid aan om fokdieren in een matige conditie te houden, want te zware zeugen en beren kunnen last krijgen van verminderde vruchtbaarheid en gewrichtsproblemen.

Het Herefordvarken geldt als een robuust, sterk ras dat zich goed aanpast aan buitenomstandigheden. Bij goede verzorging kunnen fokdieren zo'n 6 tot 10 jaar leven, al worden varkens die voor de vleesproductie gehouden worden ruim voor die leeftijd geslacht. De meeste gezondheidsproblemen bij het ras hangen samen met management in plaats van erfelijkheid, en reageren goed op goed onderdak, schone grond, parasietenbestrijding en uitgebalanceerde voeding.

Preventieve zorg

• Houd een vaccinatie- en ontwormingsschema aan, opgesteld met een dierenarts.
• Wissel de wei en houd hokken droog om parasieten en ziekte te beperken.
• Zorg het hele jaar door voor schaduw, onderdak en een modderbad.
• Houd de conditie en de poten in de gaten en knip hoeven bij indien nodig.
• Zet nieuwe dieren in quarantaine voordat ze bij de kudde komen.

Herefordgelten worden meestal gedekt rond 7 tot 8 maanden oud, zodra ze voldoende formaat en conditie hebben, terwijl beren vanaf een vergelijkbare leeftijd ingezet kunnen worden. Zeugen komen ongeveer elke 21 dagen in bronst. De dracht bij varkens duurt bijna 114 dagen, vaak onthouden als drie maanden, drie weken en drie dagen.

De worpgrootte ligt doorgaans tussen de 8 en 12 biggen, afhankelijk van de leeftijd, conditie en verzorging van de zeug. Het rustige karakter van het ras zet zich over het algemeen door tijdens het werpen en het moederschap, en Herefordzeugen staan bekend als aandachtige moeders met een goede melkgift.

Biggen worden meestal gespeend rond 6 tot 8 weken oud. Een schone, droge kraamruimte met extra warmte voor pasgeboren biggen beperkt uitval, want jonge biggen koelen snel af. Zeugen hebben baat bij rust tijdens en vlak na het werpen, en bij een rantsoen dat is aangepast om de melkgift te ondersteunen.