Mustang

De Mustang is een paard dat in het westen van de Verenigde Staten vrij in de natuur leeft. De naam komt van het Spaanse woord mesteno, wat zoveel betekent als een zwervend of verwilderd dier. Mustangs stammen af van paarden die Spaanse kolonisten naar Amerika brachten, en verspreidden zich in de loop van eeuwen over de open vlaktes, waarbij ze zich aanpasten aan een droog en onherbergzaam landschap.

De Mustang is geen ras in de zin van een gesloten stamboek. Het gaat om een populatie die gevormd is door het land waarin ze leeft, met bloedlijnen waarin Spaans fokmateriaal, ranchpaarden en cavaleriepaarden samenkomen. Tientallen jaren leven in het wild hebben een compact, taai en zuinig te onderhouden dier opgeleverd. Veel wilde kuddes worden tegenwoordig beheerd door federale instanties, en geadopteerde Mustangs worden ingezet als trail-, ranch- en enduranceparden.

Een doorsnee Mustang meet tussen de 14 en 15 hands en heeft harde, dichte hoeven die vaak weinig bekapping nodig hebben. Het karakter neigt naar zelfstandigheid en behoedzaamheid, het resultaat van generaties die hun omgeving moesten inschatten om te overleven.

Voor wie is de Mustang geschikt

Een Mustang past bij een eigenaar met tijd, geduld en enige paardenervaring. Dieren die rechtstreeks uit het wild komen, moeten zorgvuldig gewend worden voordat ze zich laten hanteren. Eenmaal ingericht is een Mustang een betrouwbare, weinig veeleisende partner voor buitenritten, ranchwerk en langeafstandswerk. Beginnende eigenaren doen er verstandig aan te kiezen voor een Mustang die al onder het zadel is gestart.

De geschiedenis van de Mustang begint bij paarden die de Spanjaarden vanaf het begin van de zestiende eeuw naar Amerika brachten. Sommige dieren ontsnapten, werden verhandeld, raakten kwijt of werden buitgemaakt, waardoor er vrij rondzwervende kuddes ontstonden op de zuidelijke vlaktes en in het zuidwesten.

Inheemse volkeren van de vlaktes namen het paard in de zeventiende en achttiende eeuw in gebruik, en de paardencultuur verspreidde zich noord- en westwaarts. De kuddes groeiden doordat ontsnapte en losgelaten dieren zich bij de populatie voegden, later aangevuld met ranchpaarden en cavaleriepaarden. Tegen de negentiende eeuw leefden er grote aantallen vrij rondzwervende paarden in het westen van de Verenigde Staten.

Van de late negentiende eeuw tot ver in de twintigste eeuw daalde de populatie sterk. Paarden werden bijeengedreven voor de slacht, voor verkoop, of om weidegrond vrij te maken voor vee. De publieke onrust over deze praktijken nam halverwege de twintigste eeuw toe.

In 1971 namen de Verenigde Staten de Wild Free-Roaming Horses and Burros Act aan, waarmee vrij rondzwervende Mustangs op aangewezen federale grond onder bescherming en beheer kwamen te staan. Het Bureau of Land Management beheert tegenwoordig veel van deze kuddes, met periodieke bijeendrijvingen en een adoptieprogramma om de omvang van de populaties op het land in balans te houden.

De Mustang is een compact, goed bespierd paard dat gebouwd is op uithoudingsvermogen en niet op formaat. De borst en het achterstel zijn stevig, de rug is kort, en de benen zijn schoon en sterk. De hoeven zijn doorgaans hard en dicht, een aanpassing aan rotsachtig, droog terrein, en veel Mustangs lopen kaal.

Omdat de populatie niet gefokt wordt volgens één gesloten standaard, verschilt de bouw per kudde. Paarden uit verschillende gebieden kunnen onderling verschillen in koptype, stokmaat en kleur, een weerspiegeling van de gemengde Spaanse en gedomesticeerde afkomst.

Vacht en kleuren

De Mustang komt voor in vrijwel elke paardenkleur. Bruin, dun, zwart en vos komen veel voor, en aftekeningen zoals bont en schimmel zijn geen uitzondering. Dun- en grullo-vachten, met hun donkere aalstreep en soms strepen op de benen, verraden de Spaanse achtergrond van veel kuddes. De vacht is kort in de warme maanden en wordt dikker voor de winter, wanneer het paard buiten in de open lucht leeft.

De Mustang is een zelfstandig en waakzaam paard. Generaties leven in het wild hebben het snel opmerkzaam gemaakt op veranderingen in de omgeving, en behoedzaam tegenover alles wat onbekend is. Een vrij geboren paard leest mensen zoals het ooit het land las: vertrouwen wordt met de tijd verdiend en niet zomaar gegeven.

Zodra een Mustang een verzorger accepteert, blijkt hij doorgaans trouw en standvastig. Veel adoptanten beschrijven een sterke band en een paard dat rustig en gewillig is onder het zadel. Tussen andere paarden is de Mustang sociaal en voegt hij zich makkelijk in het kuddeleven, omdat dat zijn natuurlijke staat is.

Bij vreemden blijft een Mustang doorgaans oplettend tot hij de persoon heeft ingeschat. Zelfverzekerdheid en een duidelijke, consequente benadering van de verzorger helpen het paard ontspannen. Dit zijn geen paarden die goed reageren op haastig of ruw optreden.

Verzorging

• Borstel regelmatig om vuil te verwijderen en de huid en vacht te controleren
• Krab de hoeven dagelijks uit en let op steentjes of scheuren
• Plan elke 6 tot 8 weken een controle door de hoefsmid, ook als het paard onbeslagen loopt
• Houd manen en staart vrij van klitten en distels
• Verzorg het paard intensiever tijdens de haarwisseling

Beweging

• Zorg voor dagelijkse uitloop in paddock of weide
• Rijd of werk het paard meerdere keren per week om het fit te houden
• Wissel buitenritten, bakwerk en grondwerk af om routine te doorbreken
• Geef voldoende ruimte om te bewegen, want Mustangs zijn gewend grote afstanden af te leggen

Omgeving

De Mustang verdraagt uiteenlopende weersomstandigheden en vraagt minder verwennerij dan veel andere rassen. Toch heeft hij schoon water nodig, een droge plek om te staan en beschutting tegen wind, felle zon en storm. Een weide met een open schuilstal is ideaal. Omheiningen moeten veilig en stevig zijn, zeker bij een pas gewend paard dat de grenzen nog kan testen.

De Mustang is geëvolueerd op karig grasland en blijft in conditie met minder voer dan veel gedomesticeerde rassen. De basis van het dieet moet bestaan uit goed gras en hooi, in hoeveelheden afgestemd op de maat, leeftijd en werkbelasting van het paard. Constante toegang tot schoon water en een zout- of mineralenbron maakt de basisbehoeften compleet.

Omdat een Mustang gemakkelijk gewicht vasthoudt, moet de eigenaar alert zijn op overvoeding. Te veel krachtvoer of te rijke weide kan leiden tot overgewicht en hoefbevangenheid, een pijnlijke aandoening van de hoef. Veel Mustangs in licht werk hebben weinig tot geen krachtvoer nodig.

Traktaties en supplementen

De meeste Mustangs op goed ruwvoer hebben weinig extra's nodig. Een zoutblok en een gebalanceerd mineralensupplement vullen de gewone tekorten aan wanneer het lokale gras of hooi arm is aan voedingsstoffen. Kleine hoeveelheden wortel of appel als traktatie zijn geen probleem. Overleg met een dierenarts voordat supplementen worden toegevoegd, want te veel bijvoeren kan meer kwaad dan goed doen.

De Mustang staat bekend om zijn robuustheid. Natuurlijke selectie in het wild bevoordeelde gezonde, ziekteresistente dieren, met als resultaat een paard dat vaak gezond blijft bij eenvoudige verzorging. Veel exemplaren worden 25 tot 30 jaar oud, en hun dichte hoeven en stevige gestel helpen hen problemen te vermijden die kwetsbaardere rassen wel treffen.

Een goede gezondheid blijft echter afhankelijk van routinematige zorg. De belangrijkste risico's voor een Mustang zijn doorgaans gerelateerd aan voeding, zoals gewichtstoename en hoefbevangenheid door te rijk voer, eerder dan erfelijke aandoeningen.

Preventieve zorg

• Jaarlijkse dierenartscontrole en vaccinaties
• Gebitscontrole minstens één keer per jaar
• Regelmatige bezoeken van de hoefsmid
• Ontwormingsprogramma op basis van mestonderzoek
• Gestage, op ruwvoer gebaseerde voeding om het gewicht onder controle te houden

De Mustang leert snel en onthoudt wat hem geleerd wordt, maar denkt zelfstandig en laat zich niet tot werk dwingen. Training berust op vertrouwen. Een paard rechtstreeks uit het wild heeft weinig tot geen contact met mensen gehad en moet gewend worden voordat er enig zadelwerk begint. Zodra dat vertrouwen is opgebouwd, worden veel Mustangs rustige, gewillige en betrouwbare rijpaarden.

Consequentie telt zwaarder dan dwang. Een verzorger die duidelijk, eerlijk en zonder haast te werk gaat, haalt het beste uit een Mustang. Te snel doorpakken of angst bestraffen werkt de training tegen.

Basisstappen

1. Breng tijd door in de buurt van het paard, zodat het aan uw aanwezigheid went
2. Bouw acceptatie op van aanraking, het halster en het geleid worden
3. Voeg grondwerk toe, zoals wijken, leiden en aangebonden stilstaan
4. Introduceer tuig en zadeldruk in kleine stappen
5. Begin met werk onder het zadel zodra het paard rustig en meewerkend is vanaf de grond
6. Breid uit naar buitenritten, bakwerk en gerichte taken naarmate het zelfvertrouwen groeit

In het wild planten Mustangs zich op natuurlijke wijze voort in kuddebanden, waarbij een hengst een groep merries begeleidt. Merries bereiken doorgaans op twee- tot driejarige leeftijd de fokrijpheid, al worden veel merries pas gedekt als ze ouder en volgroeid zijn. De voortplanting volgt meestal het seizoen, met de meeste veulens geboren in het voorjaar, wanneer er volop gras is.

De draagtijd duurt ongeveer 11 maanden en levert een enkel veulen op. Tweelingen komen zelden voor bij paarden en brengen risico's met zich mee. In het wild geboren veulens staan al binnen enkele uren na de geboorte op de benen en lopen mee, een aanpassing die hen helpt het tempo van de kudde bij te houden en roofdieren te ontwijken.

Merries voeden hun veulens op binnen de kuddeband, en het jong drinkt gedurende enkele maanden voordat het rond zes maanden wordt gespeend. Hengstveulens en merrieveulens blijven bij de kudde tot ze volwassen zijn, waarna jonge hengsten vaak vertrekken om vrijgezellengroepen te vormen of eigen merries te veroveren. Mustangs die bestemd zijn voor adoptie worden doorgaans onder begeleide omstandigheden gewend en gespeend.