کارنو

کارنو کبوتری اهلی (Columba livia domestica) است که در فرانسه به عنوان نژادی مولد پرورش یافته است. این پرنده میان‌اندام است، بدنی گرد و پر دارد و حالت ایستادنش عمودی و آرام است. رایج‌ترین شکل آن پوششی از پر سرخ یکدست دارد، هرچند رنگ‌های دیگر هم دیده می‌شود. کبوترهای بالغ معمولاً بین ۶۰۰ تا ۷۵۰ گرم وزن دارند که این نژاد را در میان کبوترهای گوشتی بزرگ‌تر قرار می‌دهد، بی‌آنکه به حجم نژادهای غول‌پیکر گوشتی برسد.

این نژاد به‌خاطر دو ویژگی هم‌زمان ارزشمند است. جوجه‌های (اسکواب) درشتی تولید می‌کند که سریع رشد می‌کنند، و والدین آن با اطمینان به تغذیه جوجه‌ها می‌پردازند و با دخالت اندک آن‌ها را بزرگ می‌کنند. کارنوها آرام و خوش‌خلق‌اند، ویژگی‌ای که نگهداری آن‌ها را نسبت به بسیاری از نژادهای مولد پرتحرک آسان‌تر می‌کند. این کبوترها محدودیت فضا را به‌خوبی تحمل می‌کنند و با لانه‌های استاندارد سازگار می‌شوند.

پرورش‌دهندگان کارنو را برای تولید گوشت، نمایش، و نگهداری به عنوان جفتی آرام در لانه‌های ترکیبی انتخاب می‌کنند. ترکیب مقاومت، رفتار ملایم، و مراقبت پدر و مادری قابل‌اعتماد باعث شده این نژاد از اواخر سده نوزدهم میلادی تاکنون همچنان مورد استفاده باقی بماند.

برای چه کسانی مناسب است

کارنو گزینه‌ای مناسب برای نگهدارندگانی است که به دنبال نژادی گوشتی و پرتولید هستند که در عین حال نگهداری آسانی هم دارد. خلق‌وخوی آرام آن برای تازه‌کارانی که از دست‌گرفتن کبوتر نگرانند مناسب است، و مراقبت پدر و مادری باثبات آن کار پرورش جوجه‌ها را کاهش می‌دهد. هر کسی که به دنبال کبوتری آرام برای لانه باشد که هم‌زمان کبوتر نمایشی هم باشد، این نژاد را انتخابی کاربردی خواهد یافت.

کارنو نام خود را از منطقه شمال فرانسه و بخش‌های مرزی بلژیک گرفته است، جایی که این نژاد در آن پرورش یافت. این نژاد از کبوترهای بومی مزرعه که برای جوجه‌هایشان نگهداری می‌شدند شکل گرفت و طی نسل‌ها بر اساس اندازه، سرعت رشد، و توانایی بزرگ‌کردن جوجه بدون کمک انتخاب شد.

تا نیمه دوم سده نوزدهم، کارنو به عنوان نژادی گوشتی مستقل شناخته شده بود. کشاورزان فرانسوی و بلژیکی آن را به تعداد زیاد برای بازار گوشت پرورش می‌دادند، جایی که جوجه‌های جوان و چاق غذایی آشنا بودند.

این نژاد در اواخر سده نوزدهم و اوایل سده بیستم به ایالات متحده و بریتانیا رسید. در آنجا هم به عنوان کبوتر گوشتی تجاری و هم به عنوان پرنده نمایشی توجه جلب کرد، و باشگاه‌های نژادی استانداردهای مکتوبی تعیین کردند که شکل و رنگ آن را ثابت کرد. کارنوی سرخ شناخته‌شده‌ترین شکل آن در محافل نمایشی شد.

هرچند تولید تجاری جوجه گوشتی در بسیاری از مناطق کاهش یافته، کارنو همچنان در دست پرورش‌دهندگان علاقه‌مند و نمایش‌دهندگانی باقی مانده که این نژاد را به‌خاطر تاریخچه‌اش، خلق‌وخوی آرامش، و ویژگی‌های گوشتی قابل‌اعتمادش نگه می‌دارند.

کارنو بدنی پهن و عمیق دارد که نسبتاً عمودی نگه داشته می‌شود. سینه پر و گرد است، پشت پهن است، و شکل کلی بدن به جای باریک، تنومند است. سر صاف و تمیز است، بدون تاج یا پرهای پا، و پاها و انگشتان بدون پَر هستند. پرها به‌صورت فشرده و مرتب روی بدن قرار می‌گیرند و ظاهری توپر و فشرده به پرنده می‌دهند که خاستگاه آن به عنوان نژادی گوشتی را نشان می‌دهد.

پوشش پر و رنگ‌ها

شناخته‌شده‌ترین و کلاسیک‌ترین شکل کارنو، پوششی یکدست و سرخ در سراسر بدن دارد. رنگ‌های زرد، سفید، و دون نیز در چند استاندارد به رسمیت شناخته شده‌اند. در شکل‌های رنگی، پرها باید یکنواخت باشند، بدون لکه یا خال، و رنگ تا پرهای اصلی بال و دم ادامه یابد. پرندگان سفید در سراسر بدن پوششی تمیز نشان می‌دهند. عمق رنگ خوب و یکنواختی آن از نکاتی است که داوران نمایش به آن توجه می‌کنند.

کارنو یکی از باثبات‌ترین کبوترهای اهلی است. آرام و مطیع است و به‌سرعت به دست‌گیری و روال روزمره لانه عادت می‌کند. پرندگانی که با تماس منظم بزرگ شده باشند رام می‌شوند و در برابر بلندشدن و معاینه‌شدن مقاومتی نشان نمی‌دهند، ویژگی‌ای که برای معاینه سلامت و نمایش کاربرد دارد.

این نژاد با انسان‌ها ملایم است و به‌ندرت دچار وحشت می‌شود. با کبوترهای دیگر معمولاً صلح‌جو است و بدون دعوای زیاد در یک لانه زندگی می‌کند، هرچند جفت‌های در حال تولیدمثل مانند هر کبوتر دیگری از لانه خود دفاع می‌کنند. کارنو پرنده‌ای پرواز قوی یا کبوتر جهت‌یاب نیست؛ به ماندن نزدیک لانه رضایت می‌دهد و انگیزه بی‌قرار نژادهای مسابقه‌ای را ندارد. همین خلق‌وخوی آرام و خانه‌دوست یکی از دلایل اصلی نگهداری این نژاد است، فراتر از ارزش آن به عنوان کبوتر گوشتی.

کارنو مقاوم و کم‌توقع است، اما در محیطی تمیز و با روال روزانه ثابت بهترین عملکرد را دارد. از آنجا که پاهایش بدون پر و پوششش صاف است، نظافت آن نسبت به نژادهای پاپَردار یا تاج‌دار ساده‌تر است.

نظافت

• دو تا سه بار در هفته حمامی کم‌عمق در اختیار پرندگان بگذارید تا بتوانند پرهای خود را تمیز نگه دارند.
• پاها و ناخن‌ها را هر ماه بررسی کنید؛ ناخن‌های بلندشده را با دقت کوتاه کنید.
• مراقب پوسته یا زخم روی پاها باشید، زیرا می‌تواند نشانه کنه باشد.
• در طول پرریزی سالانه، با تغذیه خوب از رشد دوباره پر پشتیبانی کنید و از استرس دوری کنید.

ورزش

• دسترسی روزانه به پرورشگاه باز یا محوطه پرواز برای تحرک فراهم کنید.
• این نژاد پرنده‌ای پروازدوست نیست، بنابراین محوطه‌ای امن برایش بهتر از پرواز آزاد در اطراف لانه است.
• فضا و جای نشستن کافی به پرندگان اجازه می‌دهد کش‌وقوس بروند، بال بزنند، و از مشکلات اضافه‌وزنی که نژادهای گوشتی در معرض آن‌اند دوری کنند.

محیط نگهداری

کارنو را در لانه‌ای خشک و بدون کوران هوا با تهویه مناسب نگه دارید. برای هر جفت، جعبه لانه جداگانه، جای نشستن کافی، و محافظت در برابر باران و باد فراهم کنید. این نژاد در آب‌وهوای گوناگون سازگار است به شرط آنکه خشک نگه داشته شود؛ بستر مرطوب و کثیف به مشکلات تنفسی و پا منجر می‌شود.

کارنو با مخلوط استاندارد دانه کبوتر شامل غلات و حبوبات، مانند ذرت، گندم، سورگوم، نخود سبز، و لوبیا، به‌خوبی رشد می‌کند. چون نژادی گوشتی است و به‌راحتی وزن اضافه می‌کند، جیره باید اندازه‌گیری شود، نه اینکه خارج از فصل تولیدمثل به‌صورت آزاد در اختیارش گذاشته شود. در دوران تولیدمثل، والدینی که به جوجه‌ها غذا می‌دهند به پروتئین و انرژی بیشتری نیاز دارند تا رشد را قوی نگه دارند.

تنقلات و مکمل‌ها

همیشه سنگریزه نامحلول (گریت) و مخلوط مواد معدنی یا گریت کبوتر در دسترس پرندگان بگذارید تا به هضم کمک کند و کلسیم لازم را تأمین کند، که به‌ویژه برای مرغ‌های تخم‌گذار ضروری است. کمی دانه‌های ریز مانند دانه قناری یا دانه گلرنگ را می‌توان به عنوان تنقلات برای رام‌کردن پرنده استفاده کرد. هر روز آب تازه و تمیز فراهم کنید، و ویتامین یا پروبیوتیک را فقط در صورت نیاز، در دوران پرریزی یا پس از بیماری، اضافه کنید.

کارنو نژادی قوی و بدون نقص ارثی گسترده است. با کبوترخانه‌ای تمیز، خوراک مناسب و مراقبت منظم، این پرنده معمولاً بین ۸ تا ۱۲ سال عمر می‌کند. از آنجا که نژادی سنگین و مخصوص گوشت است، در صورت تغذیه بیش از حد و کمبود فعالیت ممکن است دچار اضافه‌وزن شود و این مهم‌ترین نکته‌ای است که نگهدارنده باید مراقب آن باشد. بیماری‌هایی که این کبوتر با آن‌ها روبه‌رو می‌شود همان مشکلات رایج میان همه کبوتران اهلی است، نه چیزی مختص خود نژاد.

مراقبت پیشگیرانه

• کبوترخانه را تمیز، خشک و دارای تهویه مناسب نگه دارید.
• پرندگان تازه‌وارد یا بازگشته را پیش از ورود به گله قرنطینه کنید.
• برنامه منظمی برای کرم‌زدایی و کنترل انگل‌های خارجی داشته باشید.
• همیشه دان سنگریزه، مواد معدنی و آب تمیز در دسترس پرندگان باشد.
• از ازدحام بیش از حد و تغذیه زیاد خودداری کنید.

کارنو به دلیل خوی آرامش به‌خوبی به دست‌گیری پاسخ می‌دهد. این نژاد برای مسابقه یا پرواز راهیابی پرورش نیافته، بنابراین آموزش آن بیشتر بر عادت دادن پرنده به کبوترخانه، آشنایی با انسان و آماده کردن پرندگان نمایشی برای ایستادن آرام هنگام داوری متمرکز است. جوجه‌هایی که از سنین پایین دست‌گیری می‌شوند رام‌ترین کبوتران بار می‌آیند. صبر و روال ثابت اهمیت بیشتری از هر تکنیک خاصی دارد.

اصول اولیه

1. از زمانی که جوجه‌ها از والدین جدا می‌شوند، آن‌ها را با ملایمت و به‌طور مکرر دست بگیرید تا با تماس انسان خو بگیرند.
2. هر روز در ساعت‌های ثابت به آن‌ها غذا بدهید تا یاد بگیرند به سراغ شما بیایند.
3. برای پاداش دادن به نزدیک شدن آرام پرنده و فراخواندن آن، از مقداری دانه به‌عنوان تشویقی استفاده کنید.
4. برای آماده شدن برای معاینه‌های سلامت و نمایش‌ها، در جلسه‌های کوتاه تمرین بلند کردن و نگه داشتن پرنده را انجام دهید.
5. جلسه‌ها را کوتاه و آرام نگه دارید و پیش از آنکه پرنده دچار استرس شود، آن‌ها را پایان دهید.

کارنو را در کبوترخانه‌ای استاندارد نگه دارید که خشک و بدون کوران بماند اما در عین حال جریان هوای مناسبی داشته باشد. این نژاد چون آرام و زمین‌گیر است، برخلاف نژادهای پرنده، به ارتفاع زیاد نیاز ندارد، اما به فضای کف کافی و لانه‌های جداگانه نیاز دارد تا هر جفت بتواند بدون درگیری جوجه‌آوری کند. یک قفس پروازی متصل به کبوترخانه به پرندگان امکان می‌دهد در محیطی امن هوای تازه بخورند و ورزش کنند.

فهرست آماده‌سازی

• کفی خشک و بالاتر از سطح زمین با بستری جاذب رطوبت که به‌طور منظم تعویض شود.
• یک لانه برای هر جفت، همراه با کاسه لانه و مواد لانه‌سازی.
• جای نشستن کافی به‌طوری که هر پرنده جای خودش را داشته باشد.
• آب تمیز و ظرف‌های خوراک بالاتر از کف نگه داشته شوند تا آلوده نشوند.
• منبع دان سنگریزه و مواد معدنی همیشه در دسترس باشد.
• توری ضدحیوان درنده روی تمام دهانه‌ها و دری محکم و ایمن.

کارنوها جوجه‌آوران طبیعی و قابل‌اعتمادی هستند و همین یکی از مهم‌ترین نقاط قوت این نژاد است. ماده معمولاً در هر نوبت دو تخم می‌گذارد و هر دو والد در جوجه‌کشی سهیم‌اند، نر در طول روز و ماده در طول شب. تخم‌ها پس از حدود ۱۷ تا ۱۹ روز باز می‌شوند. از آنجا که والدین به‌طور قابل اعتمادی تخم را می‌خوابانند و به جوجه غذا می‌دهند، بیشتر نگهدارندگان این کار را به خود پرندگان می‌سپارند و تنها زمانی دخالت می‌کنند که جفتی در این کار ناموفق باشد. ارقام زیر هم روند طبیعی و هم تنظیمات مورد استفاده در صورت قرار دادن تخم‌ها در دستگاه جوجه‌کشی را نشان می‌دهند.

مراحل جوجه‌کشی

1. به جفت یک لانه تمیز همراه با کاسه لانه و مواد لانه‌سازی بدهید.
2. بگذارید هر دو والد بدون مزاحمت روی دو تخم بخوابند. حدود روز هفتم با نورسنجی باروری تخم‌ها را بررسی کنید.
3. در طول دوره جوجه‌کشی، کبوترخانه را آرام و باثبات نگه دارید.
4. انتظار تفریخ را حدود روزهای ۱۷ تا ۱۹ داشته باشید و در بیرون آمدن جوجه از تخم دخالت نکنید مگر آنکه به‌وضوح گیر کرده باشد.
5. در روزهای نخست بگذارید والدین با شیر چینه‌دان به جوجه‌ها غذا بدهند و بررسی کنید که هر دو جوجه تغذیه می‌شوند.
6. در طول دوره پرورش جوجه‌ها، خوراک پروتئین اضافی در اختیار والدین بگذارید.