بارنوِلدر

بارنولدر مرغی با اندازه متوسط و اهل هلند است که هم برای گوشت و هم برای تخم پرورش داده می‌شود. این نژاد بیشتر به دو ویژگی شناخته شده است: الگوی پر قهوه‌ای با حاشیه دوتایی چشمگیر، و تخم‌هایی که رنگشان از قهوه‌ای متوسط تا قهوه‌ای تیره متغیر است. این نژاد در گله‌های خانگی به‌راحتی جا می‌افتد، چرا که خلق‌وخوی آرام و یکنواختش نگهداری در کنار انسان و پرندگان دیگر را ساده می‌کند.

رایج‌ترین گونه رنگی این نژاد پرهایی قهوه‌ای مایل به قرمز دارد که هر پر با نواری سبزمشکی حاشیه‌بندی شده است، به‌طوری‌که بدن پرنده حالتی فلس‌مانند و مشبک پیدا می‌کند. وزن مرغ‌ها معمولاً بین ۲.۷ تا ۳.۲ کیلوگرم و وزن خروس‌ها بین ۳.۲ تا ۳.۶ کیلوگرم است، که این نژاد را در رده میانی مرغ‌های تخم‌گذار قرار می‌دهد. یک مرغ بارنولدر به‌طور معمول سالانه حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ تخم می‌گذارد و بیشترین تولید در دو یا سه فصل نخست رخ می‌دهد.

بارنولدرها با شرایط سرد و مرطوب سازگاری خوبی دارند، ویژگی‌ای که ریشه در اقلیم هلند دارد، همان جایی که این نژاد در آن پرورش یافت. این پرندگان وقتی امکان چرا در فضای باز داشته باشند فعالانه دنبال خوراک می‌گردند، اما در محوطه‌ای سرپوشیده هم بدون مشکل خاصی سازگار می‌شوند، موضوعی که برای نگهدارندگانی که هر روز امکان چراگاه باز ندارند مناسب است.

مناسب چه کسانی است

بارنولدر گزینه خوبی برای کسانی است که تازه به نگهداری مرغ روی آورده‌اند و همچنین برای خانواده‌ها. این نژاد به‌اندازه‌ای آرام است که به‌راحتی در دست گرفته شود، در هوای سرد یا مرطوب مقاوم است و بدون آن سرزندگی عصبی که در برخی نژادهای تجاری تخم‌گذار دیده می‌شود، تولید مناسبی دارد. کسانی که هم به تخم قهوه‌ای تیره علاقه دارند و هم گله‌ای زینتی و در عین حال مفید می‌خواهند، معمولاً از این نژاد رضایت خواهند داشت. برای کسی که بیشترین حجم تخم را می‌خواهد، نژادهای ترکیبی تخصصی عملکرد بهتری ارائه می‌دهند.

نام این نژاد از بارنولد گرفته شده، شهری در استان خلدرلند در مرکز هلند. این منطقه از دیرباز مرکز پرورش طیور و تجارت تخم‌مرغ بود و کشاورزان محلی به دنبال مرغی مقاوم بودند که در ماه‌های سرد سال هم به‌خوبی تخم بگذارد و تخم‌هایی با رنگ قهوه‌ای تیره تولید کند که بازار برایش ارزش قائل بود.

شکل‌گیری این نژاد از نیمه دوم سده نوزدهم آغاز شد. مرغ‌های بومی هلندی با نژادهای سنگین‌تر آسیایی که در همان دوره به اروپا وارد شده بودند تلاقی داده شدند، از جمله پرندگانی از نوع کوچین، براهما و لانگشان، همراه با تأثیرات بعدی از مرغ‌های نوع هندی. پرورش‌دهندگان در انتخاب نسل‌ها بر تخم‌گذاری زمستانی، رنگ تیره تخم و بدنی قوی و دومنظوره تمرکز داشتند.

تا اوایل سده بیستم، این نوع پرنده تثبیت شده بود و نام بارنولدر برای توصیف مرغ‌های منطقه بارنولد رایج شد. در اوایل دهه ۱۹۲۰ میلادی، باشگاهی برای این نژاد در هلند تأسیس شد و استاندارد الگوی معروف حاشیه‌دوتایی آن اندکی بعد تثبیت گردید.

این نژاد در دهه‌های ۱۹۲۰ و ۱۹۳۰ میلادی به بریتانیا و فراتر از آن گسترش یافت، جایی که تخم‌های تیره‌رنگش در نمایشگاه‌ها و بازار تخم‌مرغ توجه زیادی جلب کرد. گونه‌های بانتام آن بعدها پدید آمدند. امروزه بارنولدر در سراسر جهان به‌عنوان پرنده‌ای خانگی و نمایشگاهی نگهداری می‌شود، هرچند گله‌های تجاری تخم‌گذار عمدتاً به سمت نژادهای ترکیبی تخصصی حرکت کرده‌اند.

بارنولدر پرنده‌ای پهن و عمیق در ساختار بدن است با حالتی ایستاده اما آرام. پشتش تا حدی کشیده، سینه‌اش پر و دمش با زاویه‌ای متوسط نگه داشته می‌شود. برداشت کلی از این پرنده، مرغی تنومند و مزرعه‌ای است، نه مرغی تخم‌گذار و باریک‌اندام. تاجش از نوع تک‌شانه، غبغب و نرمه‌گوشش قرمز، و پاهایش زرد و بدون پر است.

پوشش پر و رنگ‌ها

گونه شاخص این نژاد، قهوه‌ای حاشیه‌دوتایی است. هر پر بدن قهوه‌ای مایل به قرمز است و دو نوار متحدالمرکز از رنگ سبزمشکی دارد که به بدن پرنده حالتی لایه‌لایه و فلس‌مانند می‌دهد. بخش‌های مشکی اغلب در نور مناسب درخششی سبز فلزی نشان می‌دهند. در خروس‌ها بخش مشکی روی سینه و دم توپرتر است، به همین دلیل الگوی کامل حاشیه‌دوتایی بیشتر در مرغ‌ها به‌وضوح دیده می‌شود.

بسته به انجمن‌های نژادی، رنگ‌های شناخته‌شده دیگری هم وجود دارد، از جمله مشکی، سفید، آبی (گونه‌ای با حاشیه آبی) و پارتریج. پاها و پوست هر دو زرد هستند. جوجه‌های گونه حاشیه‌دار در رنگ‌های قهوه‌ای کم‌رنگ سر از تخم درمی‌آورند و الگوی بزرگسالی را طی چند ماه نخست، هم‌زمان با رشد پرها، به دست می‌آورند.

بارنولدر شهرت دارد که یکی از باثبات‌ترین نژادهای مرغ خانگی است. این پرندگان معمولاً آرام، خوش‌خلق و دیرهراسان هستند، ویژگی‌ای که نگهداری روزانه و بازرسی لانه را ساده می‌کند. آنها در برابر در دست گرفته شدن بردباری بیشتری نسبت به بسیاری از نژادهای تخم‌گذار دارند، به همین دلیل اغلب برای خانواده‌های دارای فرزند توصیه می‌شوند.

در برخورد با انسان، این نژاد نزدیک‌پذیر است، هرچند نه به‌شکل وابسته. پرندگانی که با دست پرورش یافته باشند ممکن است دنبال نگهدارنده خود بروند و از دستش خوراک بگیرند، در حالی که آنهایی که در گله بزرگ شده‌اند دوستانه اما محتاط‌تر باقی می‌مانند. در برابر افراد ناآشنا هوشیارند اما پرخاشگر نیستند.

در یک گله ترکیبی، بارنولدرها معمولاً در رده میانی سلسله‌مراتب گله جای می‌گیرند. زورگو نیستند و به‌ندرت پرندگان کوچک‌تر را آزار می‌دهند، هرچند همین آرامی باعث می‌شود نژادهای جسورتر بر آنها غالب شوند. پرواز قوی ندارند و با حصاری متوسط قابل نگهداری‌اند. از نظر صدا در حد متوسط هستند: مرغ‌ها هنگام تخم‌گذاری صدا می‌دهند و به مزاحمت واکنش نشان می‌دهند، اما پرحرف نیستند.

بارنولدرها در مقایسه با بسیاری از نژادها مقاوم و کم‌توقع هستند. بیشتر مراقبت از آنها شامل تغذیه منظم، آب تمیز، لانه خشک و بازرسی مرتب برای انگل و آسیب‌دیدگی است. پاهای بدون پر و پرهای نزدیک به بدنشان به این معناست که در مقایسه با نژادهای پاپردار یا تاج‌دار، توجه کمتری لازم دارند.

مراقبت از پر و پوست

• پاها را برای کنه پای فلسی بررسی کنید که به‌صورت فلس‌های برجسته و پوسته‌مانند دیده می‌شود
• پرها و پوست اطراف مخرج را به‌ویژه در ماه‌های گرم برای شپش و کنه قرمز بازرسی کنید
• ناخن‌ها یا منقار بیش‌ازحد رشدکرده را فقط در صورت نیاز کوتاه کنید. بیشتر پرندگانی که آزادانه می‌چرند خودشان آنها را ساییده و کوتاه نگه می‌دارند
• محوطه‌ای خشک برای خاک‌بازی فراهم کنید تا پرندگان بتوانند از پوست و پر خود مراقبت کنند
• انتظار پرریزی سنگین‌تری را در پاییز هر سال داشته باشید، زمانی که تخم‌گذاری کند می‌شود و پرهای کهنه جایگزین می‌شوند

فعالیت و ورزش

• روزانه دسترسی به محوطه‌ای محصور یا حیاطی برای چرا و خاک‌کندن فراهم کنید
• در صورت امکان و با کنترل خطر شکارچیان، اجازه چرای آزاد تحت نظارت بدهید
• خوراک یا سبزیجات را در محوطه بپاشید تا رفتار طبیعی جست‌وجوی خوراک تحریک شود
• در حد امکان چند مترمربع فضای بیرونی برای هر پرنده در نظر بگیرید

محیط نگهداری

این نژاد به دلیل خاستگاه هلندی‌اش سرما و رطوبت را به‌خوبی تحمل می‌کند، اما لانه باید خشک، بدون کوران هوا و با تهویه مناسب در بالای سرش باشد. تاج تک‌شانه در سرمای شدید در معرض سرمازدگی قرار می‌گیرد، پس رطوبت داخل لانه را پایین نگه دارید. سایه و آب تازه در هوای گرم اهمیت دارند، چرا که بدن سنگین این پرنده دفع گرما را دشوارتر از تحمل سرما می‌کند.

خوراک کامل تجاری طیور باید بخش اصلی جیره را در تمام مراحل زندگی این نژاد تشکیل دهد، زیرا از نظر پروتئین، انرژی، ویتامین‌ها و مواد معدنی به‌طور متعادل تنظیم شده است. جوجه‌ها در آغاز با خوراک آغازین پرپروتئین تغذیه می‌شوند، سپس به خوراک رشد و در نزدیکی سن تخم‌گذاری به خوراک تخم‌گذار روی می‌آورند. آب تازه و تمیز باید همواره در دسترس باشد، زیرا مرغ‌ها به‌ویژه در دوران تخم‌گذاری آب زیادی می‌نوشند.

تنقلات و مکمل‌ها

گریت نامحلول را به‌صورت آزاد در اختیار پرندگان بگذارید تا بتوانند خوراک را در سنگدان خرد کنند، به‌ویژه اگر دانه کامل می‌خورند یا در محیط باز به دنبال غذا می‌گردند. مرغ‌های تخم‌گذار به کلسیم اضافی نیاز دارند، معمولاً به شکل پودر صدف حلزون که جداگانه در اختیارشان قرار می‌گیرد، تا پوسته تخم‌ها محکم بماند. سبزیجات، علف‌های هرز باغچه و مقدار کمی غلات یا کرم آرد مکمل‌های خوبی هستند، اما باید کمتر از حدود ۱۰ درصد جیره را تشکیل دهند تا خوراک متعادل همچنان هسته اصلی تغذیه باقی بماند.

بارنولدر نژادی مقاوم و دیرینه است که مشکلات ارثی جدی ندارد و پرندگانی که به‌خوبی نگهداری شوند معمولاً ۷ تا ۱۰ سال عمر می‌کنند. بیشتر مشکلاتی که پیش می‌آید همان مشکلات روزمره مشترک میان همه طیور خانگی است: انگل، عفونت تنفسی و اختلالات تولیدمثلی در مرغ‌های مسن‌تر. تحمل سرما در این نژاد خوب است، اما تاج تک این پرنده در سرمای شدید ممکن است دچار سرمازدگی شود و بدن سنگین آن باعث می‌شود گرمازدگی خطر بزرگ‌تری نسبت به سرما باشد.

مراقبت‌های پیشگیرانه

• لانه را خشک، دارای تهویه و تمیز نگه دارید تا از بیماری تنفسی جلوگیری شود
• به‌طور منظم انگل‌های خارجی را بررسی کنید و لانه و پرندگان را همزمان درمان کنید
• آب تازه دائمی و کلسیم آزاد برای مرغ‌های تخم‌گذار فراهم کنید
• آزمایش دوره‌ای مدفوع انجام دهید و کرم‌زدایی را بر پایه نتیجه انجام دهید، نه به‌صورت کورکورانه
• پرندگان تازه‌وارد را پیش از افزودن به گله قرنطینه کنید
• مرغ‌های مسن و بازنشسته را با خوراک نگهداری تغذیه کنید تا از چاقی جلوگیری شود

بارنولدرها بدون دشواری در لانه‌های معمول خانگی جا می‌افتند. اولویت داشتن لانه‌ای خشک و ضدشکارچی با تهویه پیوسته است، همراه با محوطه‌ای بیرونی یا فضای باز تحت نظارت. این نژاد چون سنگین‌تر است پرواز قوی ندارد، بنابراین حصارکشی متوسط برای نگه‌داشتن آن کافی است و جای خواب پایین‌تر برایش مناسب‌تر است. مقاومت این پرنده در برابر سرما به این معناست که خطرهای اصلی لانه بیشتر رطوبت، جریان هوای ضعیف و گرمای تابستان است تا سرمای زمستان.

فهرست آماده‌سازی لانه

• لانه‌ای خشک و دارای تهویه مناسب که از زمین مرطوب فاصله دارد
• جای خواب پهن و پایین همراه با بستر تمیز مانند کاه یا خاک‌اره
• تعداد کافی لانه تخم‌گذاری در بخشی آرام و سایه‌دار از لانه
• محوطه‌ای امن با حصار مدفون یا دارای دامنه در برابر حیواناتی که زمین می‌کَنند
• آب تازه دائمی و نقطه‌ای سرپوشیده برای خوراک‌دهی
• فضایی خشک برای گردگیری (خاک‌بازی)
• سایه و آب اضافی برای هوای گرم

تخم‌های بارنولدر از دوره استاندارد جوجه‌کشی مرغ، یعنی حدود ۲۱ روز، پیروی می‌کنند. این تخم‌ها را می‌توان زیر مرغ کرچ یا در دستگاه جوجه‌کشی هچ کرد. نژادهای امروزی چندان تمایل به کرچی ندارند، از این رو دستگاه جوجه‌کشی معمولاً برای هچ‌های برنامه‌ریزی‌شده گزینه مطمئن‌تری است. تخم‌های تمیز و به‌درستی نگهداری‌شده‌ای که سن آن‌ها بیش از حدود ۷ تا ۱۰ روز نیست انتخاب کنید و آن‌ها را با نوک باریک رو به پایین و در دمای خنک اتاق پیش از قرار دادن در دستگاه نگه دارید.

مراحل جوجه‌کشی

1. تخم‌های تمیز و خوش‌فرم را انتخاب و نگهداری کنید و پیش از قرار دادن در دستگاه به دمای اتاق برسانید
2. پیش از گذاشتن تخم‌ها، دما و رطوبت دستگاه جوجه‌کشی را تثبیت کنید
3. تخم‌ها را در دستگاه قرار دهید و تا روز ۱۸ چند بار در روز آن‌ها را بچرخانید
4. حدود روزهای ۷ تا ۱۰ تخم‌ها را نورافکنی کنید و تخم‌های بدون جنین یا غیر در حال رشد را خارج کنید
5. در روز ۱۸ چرخاندن را متوقف کنید، رطوبت را افزایش دهید و مرحله پایانی را آغاز کنید
6. تا زمانی که جوجه‌ها در روزهای ۱۹ تا ۲۱ منقار می‌زنند و از تخم بیرون می‌آیند، در دستگاه را باز نکنید
7. جوجه‌های خشک و کرک‌دار را به قفس گرم‌کننده‌ای با خوراک آغازین و آب منتقل کنید