اردک

مرغابی خانگی یک پرنده آبی میان‌اندام است که هزاران سال از آن نگهداری شده است. به جز مرغابی مشکی مسکووی که از نیای وحشی دیگری آمده، نژادهای رایج خانگی به مرغابی وحشی سرسبز (مالارد) می‌رسند. پرورش گزینشی پرندگانی پدید آورده که سنگین‌ترند، تخم بسیار بیشتری می‌گذارند و در مقایسه با خویشاوندان وحشی خود رنگ‌ها و اندام‌های گوناگون‌تری دارند.

مرغابی‌ها اجتماعی، سرسخت و سازگارند. آنها بهتر از بسیاری از پرندگان اهلی سرما و گرما را تحمل می‌کنند، برای یافتن حشرات، حلزون و علف هرز فعالانه چرا می‌کنند و در مزارع کوچک هم برای تخم و هم برای مهار طبیعی آفات ارزشمندند. آنها به آب برای نوشیدن و تمیز نگه داشتن چشم، بینی و پرها نیاز دارند، هرچند یک برکه شنای کامل مفید است نه یک نیاز حتمی.

مرغابی‌ها به عنوان همدم در گله‌های کوچک نگهداری می‌شوند نه به تنهایی، زیرا یک مرغابی تنها بدون هم‌نوعان خود دچار تنش می‌شود. آنها با آب کثیف‌کاری می‌کنند و فضولات مرطوب فراوانی تولید می‌کنند، بنابراین برای خانه‌ای با فضای بیرونی مناسب‌اند نه زندگی درون خانه.

مرغابی برای چه کسی مناسب است

مرغابی برای کسانی مناسب است که فضای بیرونی دارند، می‌توانند دست‌کم دو یا سه پرنده را با هم نگه دارند و از تمیزکاری پس از یک پرنده آبی کثیف‌کار ناراحت نمی‌شوند. آنها برای نگهدارندگانی که خواهان تخم‌گذاری منظم، یک گله آرام برای تماشا و کمک در مهار آفات باغ هستند پاداش خوبی می‌دهند. آنها برای آپارتمان، خانه‌های مرتب داخلی یا هر کسی که تنها می‌تواند یک پرنده نگه دارد گزینه بدی هستند.

نژادهای مرغابی خانگی بیشتر در اندازه بدن، میزان تخم، رنگ و حالت ایستادن با هم فرق دارند. نژادهای سنگین برای گوشت و خوی آرام پرورش یافته‌اند، نژادهای سبک‌تر برای تخم فراوان و انواع کوچک بانتام برای زینت یا نمایش. حدود ۱۶ نژاد به‌طور رایج شناخته می‌شوند و آن‌قدر تفاوت دارند که یک گله از یک نژاد در ظاهر و رفتار کاملاً با نژادی دیگر متفاوت به نظر می‌رسد.

رنگ و نقش نیز نژادها را از هم جدا می‌کند، از سفید یکدست گرفته تا کایوگای سیاه با جلای سبز و نشانه‌های سفید و رنگی درهم‌ریخته مگپای و ولش هارلکین.

نژادها چگونه گروه‌بندی می‌شوند

نگهدارندگان معمولاً نژاد را بر پایه هدف برمی‌گزینند. نژادهای سنگین مانند پکینی، ایلزبری و روئن برای گوشت یا به‌عنوان پرندگان آرام حیاط انتخاب می‌شوند. نژادهای تخم‌محور مانند خاکی کمپبل، ولش هارلکین و رانر هندی برای تخم‌گذاری روزانه برگزیده می‌شوند. انواع کوچک مانند کال و ایست ایندی برای نمایش و به‌عنوان پرندگان زینتی باغ نگهداری می‌شوند نه برای تولید.

بیشتر مرغابی‌های خانگی از مرغابی وحشی مالارد می‌آیند، گونه‌ای که در سراسر نیمکره شمالی یافت می‌شود. مردم مالاردها را برای تخم و گوشتشان در اسارت نگه داشتند و در طول نسل‌های بسیار این گله‌های اسیر بزرگ‌تر و پربارتر از منبع وحشی خود شدند. چین دیرینه‌ترین و مستندترین سنت مرغابی‌داری را دارد، جایی که مرغابی‌ها برای بیش از هزار سال به‌شمار فراوان پرورش یافته‌اند.

مرغابی مسکووی تاریخ جداگانه‌ای دارد. این پرنده به‌طور مستقل در آمریکای مرکزی و جنوبی توسط مردمان بومی پیش از رسیدن اروپاییان اهلی شد، و به همین دلیل در اندازه، صدا و رفتار با نژادهای برآمده از مالارد فرق دارد.

مرغابی‌داری از آسیا و آمریکا به‌گستردگی پخش شد. پرورش‌دهندگان اروپایی در سده‌های هجدهم و نوزدهم نژادهای محلی متمایزی پدید آوردند و پرندگان سنگین سفره مانند ایلزبری در انگلستان و روئن در فرانسه را ساختند که به نام مناطقی که در آنجا اصلاح شدند نامیده شده‌اند.

در اواخر سده نوزدهم و اوایل سده بیستم، پرورش‌دهندگان بسیاری از نژادهای امروزی مرغابی را استاندارد کردند، رنگ، اندازه و صفات تخم‌گذاری را تثبیت و سویه‌های پرتخم مانند خاکی کمپبل را پدید آوردند. پکینی که از چین آورده شد، در بیشتر جهان به مرغابی گوشتی تجاری غالب تبدیل شد.

همه مرغابی‌های خانگی طرح بدنی مشترکی دارند. آنها منقار پهنی برای الک کردن غذا و آب، پاهای کوتاهی که خوب در عقب بدن جای گرفته‌اند، پاهای کاملاً پرده‌دار برای شنا و لایه‌ای از کرک متراکم زیر پرهای بیرونی ضدآب دارند. غده‌ای روغنی نزدیک دُم پوششی می‌سازد که مرغابی هنگام آراستن پر آن را می‌پراکند و پرها را از خیس شدن نگه می‌دارد.

نرها (اردک نر) و ماده‌ها (مرغابی ماده) اغلب متفاوت به نظر می‌رسند. در بسیاری از نژادهای برآمده از مالارد، نر رنگین‌تر و ماده قهوه‌ای ساده‌تر است، و چند نژاد پری تابیده بر دُم نر نشان می‌دهند. صدا نیز فرق دارد، زیرا ماده‌ها معمولاً کواک بلندی دارند در حالی که نرها صدایی آرام‌تر و خش‌دارتر دارند.

ظاهر چگونه میان نژادها فرق می‌کند

تفاوت‌های نژادی بزرگ‌اند. پکینی و ایلزبری سنگین و سفیدند، کایوگا و ایست ایندی سیاه با جلای سبزند و ساکسونی و باف رنگ نخودی ملایم دارند. نژاد کاکلی دسته‌ای از پر روی سر دارد، و رانر هندی تقریباً راست می‌ایستد با بدنی بلند و شبیه بطری، در حالی که مرغابی‌های کال آن‌قدر کوچک‌اند که در دو دست جا می‌گیرند.

مرغابی‌ها پرندگان گله‌ای‌اند و در گروه احساس امنیت می‌کنند. آنها با هم حرکت می‌کنند، غذا می‌خورند و می‌آسایند، و یک مرغابی تنها مضطرب و پرصدا می‌شود. درون گله یک سلسله‌مراتب نوکی سست وجود دارد و نرها ممکن است در فصل جفت‌گیری با هم رقابت کنند.

بخش زیادی از روز مرغابی به چرا می‌گذرد. آنها در آب کم‌عمق منقار می‌زنند و زمین مرطوب را با منقار می‌کاوند و به دنبال حشرات، حلزون، کرم، دانه و گیاهان نرم می‌گردند. دسترسی به آب استحمام و آراستن پر را برمی‌انگیزد که پرها را در وضعیت خوب نگه می‌دارد.

مرغابی‌ها با صدا و حالت بدن ارتباط برقرار می‌کنند. ماده‌ها برای فراخواندن گله یا هشدار بلند کواک می‌کنند در حالی که نرها آرام‌ترند. غرغر آرام و پیاپی معمولاً نشانه رضایت است و تکان دادن سر بخشی از خواستگاری و سلام است. مرغابی‌هایی که از سنین پایین با دست‌گیری آرام پرورش یابند رام می‌شوند و به دنبال نگهدارنده آشنا می‌روند، هرچند بیشترشان دوست ندارند بلند شوند.

مراقبت روزانه

• آب آشامیدنی تازه‌ای فراهم کنید که آن‌قدر عمیق باشد که مرغابی بتواند تمام منقار خود را در آن فرو برد و چشم و بینی خود را بشوید
• خوراک متعادلی را صبح‌ها بدهید و در طول روز آن را بررسی کنید
• گله را از سرپناه شبانه بیرون بگذارید تا چرا و شنا کند
• آب استحمام را که زود کثیف می‌شود پر یا عوض کنید
• تخم‌ها را جمع کنید، زیرا مرغابی‌ها معمولاً اول صبح تخم می‌گذارند
• گله را در هنگام غروب برای محافظت در برابر شکارچیان درون سرپناه ببندید

محیط

• خانه‌ای امن و خوش‌تهویه که در برابر روباه، راکون، سگ و پرندگان شکاری قفل شود
• بستر خشک مانند کاه یا خرده‌چوب که به‌دلیل حمل آب توسط مرغابی‌ها به داخل، اغلب تازه شود
• محوطه بیرونی یا حیاطی با سایه و پناه از باد
• دسترسی به آب برای استحمام، از یک تشت تا یک برکه، به‌همراه زهکشی خوب برای زمین گِل‌آلودی که مرغابی‌ها می‌سازند

آراستن و دست‌گیری

مرغابی‌ها با استحمام و آراستن پر خود را تمیز می‌کنند، بنابراین تا زمانی که آب تمیز در دسترس باشد نیازی به شانه یا حمام کردن توسط نگهدارنده ندارند. مرغابی را با نگه داشتن بدن و جمع کردن ملایم بال‌ها به سمت آن بلند کنید و از بلند کردن با پا یا بال بپرهیزید. گاه‌به‌گاه پا و ساق را برای بریدگی یا ورم بررسی کنید، زیرا مرغابی‌ها تمام عمر خود را روی زمین می‌گذرانند.

مرغابی‌ها با خوراک پلت کامل که برای پرندگان آبی یا اهلی فرموله شده و با آنچه چرا می‌کنند تکمیل می‌شود خوب پیش می‌روند. جوجه‌مرغابی‌ها به خوراک آغازین پرپروتئین، پرندگان در حال رشد به جیره رشد و ماده‌های تخم‌گذار به خوراک تخم‌گذاری با کلسیم افزوده برای پوسته‌های محکم نیاز دارند. نیاسین به‌ویژه برای جوجه‌مرغابی‌ها مهم است و خوراک‌های ساخته‌شده برای جوجه ممکن است به مکمل نیاسین برای جلوگیری از مشکلات پا نیاز داشته باشند.

مرغابی‌ها همیشه در کنار غذا به آب نیاز دارند. آنها یک لقمه خوراک برمی‌دارند و سپس برای فرو بردن آن جرعه‌ای می‌نوشند، بنابراین منبع آب باید همیشه در کنار ظرف غذا باشد.

خوراکی‌های تشویقی باید کوچک بمانند، نه بیش از یک‌دهم رژیم، و می‌توانند شامل نخود، سبزی برگ‌دار خردشده، کرم آرد و سبزیجات خردشده باشند. مرغابی‌هایی که روی زمین چرا نمی‌کنند به شن نامحلول برای آسیاب کردن غذای خود نیاز دارند. آب تمیز باید همیشه در دسترس باشد، هم برای نوشیدن و هم برای پاک نگه داشتن منقار و بینی.

مرغابی‌ها از استوارترین پرندگان اهلی‌اند. آنها در برابر بسیاری از بیماری‌هایی که مرغ‌ها را درگیر می‌کند مقاوم‌اند، تا حدی به این دلیل که بینی و چشم خود را با آب می‌شویند. بیشتر مشکلات سلامتی به شرایط بد بازمی‌گردد: بستر مرطوب، آب کثیف، ازدحام یا رژیم نامتعادل. با محیط تمیز و خوراک مناسب، مرغابی اغلب تا میان‌سالی خود خوب زندگی می‌کند، با دامنه معمول ۸ تا ۱۲ سال.

مراقبت پیشگیرانه

• بستر را خشک نگه دارید و بستر کثیف را بی‌درنگ عوض کنید
• آب آشامیدنی و استحمام تمیز را هر روز فراهم کنید
• جیره متعادل و متناسب با مرحله زندگی بدهید
• پا، ساق و پرها را به‌طور منظم بازرسی کنید
• پرندگان تازه را پیش از افزودن به گله قرنطینه کنید
• گله را از شکارچیان و تنش محافظت کنید

مرغابی‌ها بیشتر بیرون زندگی می‌کنند و تنها برای خواب و پناه از هوا و شکارچیان به خانه‌ای امن نیاز دارند. برخلاف مرغ‌ها، بیشتر مرغابی‌ها روی شاخه نمی‌نشینند و بالای زمین لانه نمی‌کنند، بنابراین به فضای کف با بستر نرم و خشک نیاز دارند نه میله‌های بلند. مسکووی استثناست و اگر فرصت یابد روی شاخه می‌نشیند.

محوطه بیرونی باید جا برای چرا، سایه برای روزهای گرم و منبع آب برای استحمام بدهد. مرغابی‌ها زمین اطراف آب را گِل‌آلود می‌کنند، بنابراین زهکشی خوب و راهی برای جابه‌جایی یا تمیز کردن آب بسیار مهم است.

فهرست راه‌اندازی

• خانه ضدشکارچی با چفت‌های امن و تهویه پوشیده
• بستر کف به‌جای میله‌های نشیمن
• محوطه بیرونی سایه‌دار با جا برای چرا
• آب استحمام روی سطحی زهکشی‌شده
• ظرف غذا و آب جداگانه که کنار هم گذاشته شوند
• حصار امن در برابر شکارچیان زمینی و هوایی

بیشتر نژادهای مرغابی در حدود پنج تا هفت ماهگی به بلوغ جنسی می‌رسند و شروع به تخم‌گذاری می‌کنند. یک نر با ماده‌های گله جفت‌گیری می‌کند و یک نر می‌تواند به چند ماده خدمت کند. تخم‌های بارور برای تفریخ به یک مرغابی کُرچ یا دستگاه جوجه‌کشی نیاز دارند.

خوابیدن روی تخم برای نژادهای برآمده از مالارد حدود ۲۸ روز و برای مسکووی حدود ۳۵ روز طول می‌کشد. برخی نژادها مانند خاکی کمپبل به‌دلیل گزینش برای تخم‌گذاری بالا غریزه خوابیدن روی تخم را تا حد زیادی از دست داده‌اند، در حالی که ماده‌های مسکووی مادران طبیعی قابل‌اعتمادی‌اند.

جوجه‌مرغابی‌ها زودرس‌اند، یعنی پوشیده از کرک و با چشمان باز از تخم درمی‌آیند و می‌توانند ظرف چند ساعت راه بروند، شنا کنند و غذا بخورند. آنها در هفته‌های نخست به گرمای مادرمصنوعی یا مادر، خوراک آغازین پرنیاسین و آب کم‌عمقی که در آن غرق نشوند تا زمانی که ضدآبی پرشان رشد کند نیاز دارند. جوجه‌مرغابی‌های کوچک اگر بیش از حد خیس شوند و مادری نباشد که کرکشان را چرب کند به‌آسانی سرما می‌خورند.

آیا مرغابی برای شما مناسب است؟

مرغابی‌ها به حیاط یا مرتع نیاز دارند نه خانه داخلی، و باید در گروه‌های دست‌کم دو یا سه‌تایی نگهداری شوند. مراقبت روزانه تنها وقت کوتاهی می‌گیرد، اما هر روز است، از جمله پر کردن آب، باز و بسته کردن سرپناه و تمیز کردن گِل و فضولات مرطوبی که مرغابی‌ها تولید می‌کنند. هزینه‌ها پس از ساخت خانه متوسط‌اند، هرچند خوراک و ضدشکارچی کردن در طول سال‌ها جمع می‌شود. یک مرغابی می‌تواند ۸ تا ۱۲ سال یا بیشتر عمر کند، پس نگهداری آن تعهدی یک‌دهه‌ای است نه یک فصل.

از کجا تهیه کنیم

مرغابی‌ها می‌توانند از پرورش‌دهندگان مسئول، جوجه‌کشی‌های معتبر، پرورش‌دهندگان محلی طیور و گروه‌های نجات یا اسکان‌دهنده که پرندگان آبی ناخواسته را می‌پذیرند به دست آیند. چند پرنده را یکجا بخرید تا همدم داشته باشند، منبعی را برگزینید که ذخیره تمیز و سالم نگه می‌دارد و پیش از تصمیم درباره تخم‌گذاری و خوی نژاد بپرسید. پذیرش مرغابی‌های بالغ از یک مرکز نجات گزینه خوبی برای نگهدارندگانی است که نمی‌خواهند جوجه‌مرغابی پرورش دهند.