تریانتا

تریانتا یک نژاد کوچک خرگوش است که در هالند به میان آمده است. خرگوش‌های بالغ این نژاد معمولاً بین ۲ تا ۲.۷ کیلوگرام (تقریباً ۴.۵ تا ۶ پوند) وزن دارند و از این نگاه در ردهٔ پایین‌تر اندازهٔ متوسط جا می‌گیرند. برجسته‌ترین ویژگی این نژاد کرک آن است؛ یک رنگ یک‌دست سرخ پررنگ و درخشان که از سطح کرک تا نزدیک پوست ادامه می‌یابد. هیچ نژاد دیگر خرگوش این سایهٔ دقیق سرخ را به‌عنوان ویژگی اصلی خود ندارد و همین رنگ دلیل اصلی پرورش تریانتا بوده است.

جدا از ظاهر، این نژاد به‌خاطر خوی و رفتارش نیز ارزش دارد. تریانتاها به‌طور عموم دوستانه، مهربان و خوش‌خصال‌اند و بیشترشان پس از خوگرفتن با یک نفر، هنگام بغل‌شدن آرام می‌مانند. همین خصلت آرام و رام‌پذیر سبب شده این نژاد گزینهٔ مناسبی برای خانواده‌هایی باشد که می‌خواهند حیوانی داشته باشند که بتوانند آن را بلند کنند، تیمار نمایند و در داخل خانه نگه‌داری کنند.

تریانتا در مقایسه با نژادهای پرشمار مانند نترلند دورف یا هالند لوپ هنوز هم نژادی کم‌یاب به شمار می‌رود. شمار این خرگوش‌ها در میانه‌های سدهٔ بیستم به‌شدت کاهش یافت و جمعیت آن تنها از راه بازسازی دقیق و پیگیر دوباره جان گرفت. امروزه این نژاد بیشتر نزد علاقه‌مندان، اشتراک‌کنندگان نمایشگاه‌ها و صاحبان حیوان خانگی نگه‌داری می‌شود که به‌دنبال رنگی چشم‌گیر در اندازه‌ای قابل مدیریت استند.

تریانتا برای چه کسانی مناسب است

این نژاد به کار صاحبانی می‌آید که خرگوشی آرام و قابل نگهداری در دست می‌خواهند و اندازه‌اش برای نگهداری در داخل خانه کافی کوچک است. کرک کوتاه آن نیاز به تیمار زیاد ندارد و همین موضوع کار نگهدارندگان تازه‌کار را آسان می‌سازد. تریانتا هم به‌عنوان خرگوش تنها و هم در جفت پیوندخورده به‌خوبی زندگی می‌کند و خوی متعادل آن، آن را برای خانواده‌هایی با اطفال بزرگ‌تر که می‌توانند با خرگوش به‌آرامی رفتار کنند، مناسب می‌سازد. کسانی که به دنبال نژادی پرشمار و به‌آسانی در دسترس استند، شاید نیاز به کمی صبر داشته باشند، زیرا موجودی این نژاد در برخی مناطق محدود است.

تریانتا در جریان دهه ۱۹۳۰ میلادی در هالند پرورش داده شد. هدف اصلی پرورش‌دهندگان، به‌دست‌آوردن خرگوشی با کرک یک‌دست و سرخ درخشان بود؛ رنگی که در آن زمان هیچ استندرد نژادی برایش وجود نداشت. نام این نژاد از ولایت درنته در هالند گرفته شده، جایی که کار اولیهٔ پرورش در آنجا انجام شد.

برنامهٔ پرورش چند نژاد موجود را با هم آمیخت تا رنگ سرخ و شکل بدنی دلخواه ثابت شود. از جمله نژادهایی که در این کار پایه‌ای نقش داشتند می‌توان به بلک اند تن، هاوانا و انگلیش اسپات اشاره کرد. هدف این بود که رنگدانهٔ سرخ خرگوش‌های با الگوی تن به‌جای محدودماندن در نشانه‌ها، به سراسر بدن گسترش یابد.

این نژاد پیش از جنگ جهانی دوم در هالند به رسمیت شناخته شد، اما جنگ جمعیت خرگوش‌ها را در سراسر اروپا نابود کرد و شمار تریانتاها تا نزدیکی انقراض کامل پایین آمد. پس از جنگ، پرورش‌دهندگان در هالند و جرمنی برای بازسازی این نژاد تلاش کردند و لاین‌های جرمنی نقش بزرگی در بازگرداندن شمار و یک‌دستی نژاد داشتند.

تریانتا بعدتر از اروپای اصلی فراتر رفت. این نژاد نخست به بریتانیا و سپس به امریکای شمالی رسید، جایی که در اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی از سوی سازمان‌های ملی پرورش خرگوش به رسمیت شناخته شد. این نژاد هنوز در بسیاری کشورها کم‌یاب پنداشته می‌شود و پرورش‌دهندگان فعال برای نگه‌داشتن گوناگونی ژنتیکی در یک جمعیت کوچک تلاش می‌کنند.

تریانتا بدنی فشرده و گرد با قفسه‌ای پهن و عمیق نسبت به اندازه‌اش دارد. وزن بدن در شانه‌ها، میان‌تنه و نشیمنگاه به‌طور یک‌دست پخش می‌شود و این کار خط بیرونی بدن را هموار می‌سازد، بدون هیچ قوس تیزی. سر نسبتاً پهن است، گوش‌ها راست و با درازای متوسط استند و پاها کوتاه و راست‌اند. برداشت کلی، خرگوشی کوچک، محکم و با عضلات خوب‌ساخته است.

کرک و رنگ

رنگ، ویژگی اصلی این نژاد است. کرک ایده‌آل، سرخی روشن و درخشان است که سراسر بدن، از جمله سر، گوش‌ها، پاها و بالای دم را می‌پوشاند. رنگ سرخ باید تا عمق کرک نفوذ کند، نه اینکه تنها روی نوک موها باشد. رنگ زیرین نزدیک پوست، سرخ یا نارنجی روشن‌تری دارد و سفیدی زیاد، لکه‌های تیره یا سایهٔ دوده‌ای یک نقص شمرده می‌شود. شکم معمولاً از پشت روشن‌تر است. خود کرک کوتاه، پرپشت و با بافت نرم است و وقتی برخلاف جهت رشدش دست کشیده شود، دوباره به جای اولش برمی‌گردد. از آنجا که کرک کوتاه است، ریزش آن کم است و در مقایسه با نژادهای با کرک بلندتر، نیاز به مراقبت چندانی ندارد.

تریانتا به‌خاطر خوی متعادل و خوش نامدار است. بیشتر افراد این نژاد، پس از اجتماعی‌شدن، در برابر گرفتن و نگهداشتن در دست آرام و بردبار استند و همین یکی از دلایلی است که این نژاد بیشتر به‌عنوان خرگوش همدم نگه‌داری می‌شود تا فقط برای نمایش. با تماس منظم و ملایم، یک تریانتا اغلب روی زانوی صاحبش می‌نشیند و نوازش‌شدن را می‌پذیرد.

با اعضای خانواده، این نژاد بیشتر مهربان و باثبات است. در برابر افراد ناآشنا، بیشتر تریانتاها در آغاز محتاط‌اند، اما وقتی کسی به‌آرامی و بی‌سروصدا نزدیک شود، به‌زودی آرام می‌گیرند. مانند همهٔ خرگوش‌ها، آن‌ها حیوانات شکارشونده استند، پس حرکت ناگهانی یا صدای بلند می‌تواند آن‌ها را بترساند و ترجیح می‌دهند در سطح زمین نزدیک شوند تا اینکه از بالا گرفته شوند.

این نژاد با خرگوش‌های دیگر، به‌ویژه در قالب یک جفت عقیم‌شده، پیوند خوبی می‌سازد، هرچند آشناسازی باید گام‌به‌گام و زیر نظارت انجام شود. خرگوش‌ها و حیوانات خانگی شکارگر مانند سگ و پشک باید تنها زیر نظارت دقیق در یک فضا باشند. اطفال هم می‌توانند رابطهٔ خوبی با تریانتا داشته باشند، اگر یاد بگیرند بنشینند و بگذارند خرگوش خودش نزدیک شود، به‌جای اینکه آن را دنبال کنند یا بلندش کنند.

مراقبت روزانه از یک تریانتا کار ساده‌ای است، زیرا کرک آن کوتاه و پرپشت است. کارهای اصلی شامل تیمار منظم، وقت ورزش روزانه و بررسی همیشگی ناخن، دندان و ناحیهٔ پشت خرگوش می‌شود. یک قفس پاک همراه با آب و علف خشک تازه، پایهٔ اصلی سلامتی خوب است.

تیمار

• هفته‌ای یک‌بار با یک برس نرم موهای اضافی را پاک کنید؛ در زمان ریزش فصلی، دفعات آن را به چند بار در هفته برسانید.
• هر چند هفته یک‌بار ناخن‌ها را بررسی کنید و اگر دراز شدند، آن‌ها را کوتاه کنید.
• دندان‌ها را از نگاه رشد بیش از حد بررسی کنید، چونکه دندان خرگوش پیوسته رشد می‌کند و برای ساییده‌شدن به علف خشک نیاز دارد.
• ناحیهٔ زیر دم را به‌طور منظم از نگاه کثیفی بررسی کنید، زیرا این کار در هوای گرم می‌تواند مگس جلب کند.
• خرگوش را حمام نکنید؛ در صورت نیاز با یک پارچهٔ نمدار جای کثیف را پاک کنید، چونکه غوطه‌ورشدن کامل به خرگوش فشار روانی وارد می‌کند و می‌تواند باعث بیماری شود.

ورزش

• روزانه چند ساعت وقت بیرون از قفس، در یک فضای امن و آماده‌شده برای خرگوش فراهم کنید.
• تونل، جعبهٔ مقوایی و اسباب‌بازی‌های جونیدنی بدهید تا خرگوش فعال و سرگرم بماند.
• زمان آزادگشتن خرگوش را زیر نظر بگیرید و سیم‌های برق و گیاهان زهری را بپوشانید یا از دسترس دور کنید.

محیط

تریانتا را در داخل خانه یا در فضایی سرپوشیده و محفوظ از شکارگران نگه‌دارید. خرگوش‌ها در برابر گرمی به‌خوبی تاب نمی‌آورند و درجه حرارت بالاتر از ۲۸ درجهٔ سانتی‌گراد (۸۲ درجهٔ فارنهایت) می‌تواند خطرناک باشد. فضای زندگی خرگوش را خشک، خوش‌هوا و دور از آفتاب مستقیم و کوران نگه‌دارید. یک پناه‌گاه کوچک هم فراهم کنید تا خرگوش بتواند در آن پنهان شود و احساس امنیت کند.

علف خشک مانند تیموتی یا علف چمنزار باید بخش اصلی رژیم غذایی تریانتا را بسازد و همیشه در دسترس آن باشد. علف خشک الیافی فراهم می‌کند که روده را در حرکت نگه می‌دارد و دندان‌های پیوسته‌رشدکننده را می‌ساید. در کنار علف خشک، سهم سنجیده‌ای از دانهٔ فشردهٔ ساده و یک سهم روزانه از سبزیجات برگ‌دار شسته‌شده بدهید. آب تازه باید همیشه در دسترس باشد.

تحفه‌ها و مکمل‌ها

تحفه‌ها باید کم و گاه‌به‌گاه داده شوند. چند برگ گیاه معطر مانند جعفری، گشنیز یا ریحان، یا یک تکه نازک زردک یا سیب، پاداش مناسبی است. یک خرگوش سالم که رژیم غذایی‌اش بر پایهٔ علف خشک است، به‌ندرت به مکمل نیاز دارد؛ پیش از افزودن هرچیزی، با یک داکتر حیوانات که در کار خرگوش تجربه دارد مشوره کنید. از تحفه‌های بازاری با شکر، دانه یا لبنیات زیاد که بخشی از رژیم غذایی طبیعی خرگوش نیستند، پرهیز کنید.

تریانتا نژادی به‌طور کلی سالم است و هیچ نقص وابسته به رنگ به‌طور گسترده در آن دیده نمی‌شود؛ خرگوشی که خوب نگه‌داری شود، تقریباً ۵ تا ۸ سال عمر می‌کند. بیشتر مشکلات سلامتی همان‌هایی است که در همهٔ خرگوش‌ها معمول است و رژیم غذایی بر پایهٔ علف خشک، قفس پاک و دست‌زدن منظم کمک می‌کند مشکلات زودتر شناسایی شوند. داشتن رابطه با یک داکتر حیوانات که در کار خرگوش تجربه دارد ارزشمند است، زیرا خرگوش‌ها نشانه‌های بیماری را پنهان می‌کنند و وضعیت‌شان می‌تواند به‌سرعت بدتر شود.

مراقبت پیشگیرانه

• علف خشک نامحدود بدهید تا حرکت روده و ساییدگی دندان پشتیبانی شود.
• دندان، ناخن، وزن و ناحیهٔ عقب خرگوش را به‌طور منظم بررسی کنید.
• قفس را پاک و خشک نگه‌دارید تا خطر مگس‌زدگی و عفونت کم شود.
• در بارهٔ واکسین‌زدن جایی که بیماری‌های ویروسی خرگوش در منطقهٔ شما وجود دارد، با داکتر حیوانات مشوره کنید.
• در بارهٔ عقیم‌سازی صحبت کنید، که برخی سرطان‌ها را کم می‌کند و می‌تواند رفتار خرگوش را بهتر سازد.

بزرگ‌ترین فضای قفس را که می‌توانید فراهم کنید. حتی یک خرگوش کوچک مانند تریانتا هم به فضایی نیاز دارد که در آن بتواند کاملاً دراز بکشد، روی پاهای عقب بایستد و چند جهش پی‌درپی بزند. یک محوطهٔ بزرگ یا قفس بزرگ داخلی بهتر از یک قفس سنتی کوچک کار می‌کند. کف قفس باید محکم باشد، نه سیمی، چون این کار از پاهای خرگوش محافظت می‌کند و این فضا باید به یک محوطهٔ ورزش امن وصل باشد که خرگوش بتواند هر روز از آن استفاده کند. خرگوش را در داخل خانه یا در جایی کاملاً سرپوشیده و محفوظ از شکارگر، دور از گرمی، رطوبت و کوران نگه‌دارید.

فهرست آماده‌سازی

• قفسه یا انبار علف خشک که همیشه پر باشد
• پیالهٔ آب سنگین یا بطری‌ای که واژگون نشود
• تشت لترین با خاک لترین کاغذی یا از جنس علف خشک
• یک پناه‌گاه بسته برای امنیت و استراحت
• اسباب‌بازی جونیدنی و یک گوشه برای کندن یا جستجوی خوراک
• بستر نرم و جذب‌کننده که پاک و خشک نگه داشته شود

تریانتاها معمولاً در حدود ۵ تا ۸ ماهگی به بلوغ جنسی می‌رسند و خرگوش‌های ماده اغلب کمی زودتر از نرها آمادهٔ جفت‌گیری می‌شوند. پرورش‌دهندگان مسئول، خرگوش‌ها را بر پایهٔ سلامتی، خوی و کیفیت رنگ جفت می‌کنند و سوابق را نگه می‌دارند تا گوناگونی ژنتیکی در یک جمعیت کوچک حفظ شود. چون این نژاد کم‌یاب است، پرورش آن معمولاً از سوی کسانی انجام می‌شود که به حفظ نژاد پایبند استند، نه برای تولید انبوه حیوان خانگی.

خرگوش‌ها تخمک‌گذاری القایی دارند، پس خرگوش ماده را برای جفت‌گیری به قفس نر می‌برند، نه برعکس. دورهٔ حاملگی حدود ۳۱ روز طول می‌کشد. چند روز پیش از زایمان، باید برای خرگوش ماده یک جعبهٔ آشیانه با بستر پاک فراهم شود و او آشیانه را با کرک کنده‌شده از بدن خودش می‌پوشاند.

اندازهٔ هر زایمان برای نژادی کوچک مانند تریانتا معمولاً کم است. مادر بچه‌ها را شیر می‌دهد، اغلب تنها یک یا دو بار در روز، که این رفتار طبیعی خرگوش است و نشانهٔ بی‌توجهی نیست. بچه‌خرگوش‌ها کور و بی‌مو به دنیا می‌آیند، چشم‌هایشان در حدود روز دهم باز می‌شود و در حدود هفتهٔ سوم شروع به چشیدن خوراک جامد می‌کنند. از شیر گرفتن در حدود ۶ تا ۸ هفتگی رخ می‌دهد و پس از آن، بچه‌ها وقتی به‌طور کامل خودشان خوراک می‌خورند، می‌توانند به خانه‌های تازه بروند.