لهستانی

پولیش یکی از کوچک‌ترین نسل‌های خرگوش اهلی است. اندام آن فشرده و گرد است، گوش‌های کوتاهش نزدیک به هم می‌ایستند و چشمان درشت و برجسته به چهره‌اش حالتی هوشیار می‌دهد. وزن بیشتر بزرگسالان این نسل از ۱٫۶ کیلوگرام کمتر است، از همین رو پولیش در ردیف سبک‌ترین نسل‌های نمایشی قرار می‌گیرد، نه در کنار نسل‌های گوشتی یا پشمی.

نام این نسل هرچند «پولیش» است، ریشهٔ آن به انگلستان برمی‌گردد؛ همان‌جایی که این خرگوش پرورش و استاندارد شد. کاربرد آن از آغاز نمایش و نگهداری در خانه بوده است، نه تولید گوشت. پوست کوتاه، جثهٔ کوچک و خلق‌وخوی آرام آن سبب شده که هم در نمایشگاه‌ها و هم در خانه‌ها جای خود را حفظ کند.

خوی پولیش دوستانه، بازیگوش، خوش‌طبع، کنجکاو و پرتحرک است. بیشتر افراد این نسل نزد آدم‌ها با اطمینان رفتار می‌کنند و به‌جای گریز، نزدیک می‌شوند و کنجکاوی نشان می‌دهند؛ این خصلت برای کسانی که خرگوشی با تعامل بیشتر می‌خواهند مناسب است. مانند هر خرگوش دیگر، پولیش هم برای رام و آرام ماندن به دست‌زدن روزمره و یک روال ثابت نیاز دارد.

این نسل به چه کسانی مناسب است

پولیش برای کسانی مناسب است که خرگوشی کوچک و بامعاشرت می‌خواهند و می‌توانند هر روز به آن وقت بدهند. اندازهٔ کوچکش نگهداری را نسبت به نسل‌های بزرگ ساده‌تر می‌کند، اما خرگوش‌های کوچک شکننده‌اند و دست‌زدن خشن می‌تواند به آن‌ها آسیب برساند، پس در خانه‌هایی با کودکان بسیار خردسال باید نظارت نزدیک وجود داشته باشد. این نسل به صاحبانی پاداش می‌دهد که مرتب آن را دست بزنند و روالی ثابت نگه دارند.

پولیش یک نسل قدیمی و فانسی است که با انگلستان پیوند دارد؛ جایی که خرگوش‌های کوچک برای نمایشگاه انتخاب و اصلاح می‌شدند. نام این نسل از دیرباز باعث سردرگمی بوده، زیرا سابقهٔ ثبت‌شدهٔ آن انگلیسی است، نه اروپای مرکزی. علاقه‌مندان توضیح‌های گوناگونی برای این نام‌گذاری دارند، اما هیچ‌کدام پایهٔ ثبت‌شدهٔ این نسل در خرگوش‌داری بریتانیا را تغییر نمی‌دهد.

در آغاز، خرگوش‌های سفید کوچک با چشمان سرخ از نخستین نمونه‌هایی بودند که زیر نام پولیش به نمایش گذاشته می‌شدند. با گذشت زمان، پرورش‌دهندگان به سمت خرگوشی فشرده، با گوش کوتاه، چشم درشت و سری ظریف کار کردند و همان تیپی را تثبیت کردند که داوران بعدها انتظارش را داشتند.

با رشد دنیای فانسی، پولیش بیشتر برای نمایشگاه و نگهداری خانگی پرورش یافت تا برای گوشت یا پوست. اندازهٔ کوچک و پوست مرتبش نگهداری و عرضهٔ آن را در نمایشگاه‌ها آسان می‌کرد.

این نسل بعدها از انگلستان به کشورهای دیگر هم راه یافت و در آنجا باشگاه‌های نژادی و استانداردهای محلی به شکل‌دهی آن ادامه دادند. امروز پولیش هنوز هم یک نسل نمایشی کوچک و شناخته‌شده است که علاقه‌مندان و نمایش‌دهندگان به‌خاطر اندام فشرده و خلق‌وخوی آرامش آن را نگهداری می‌کنند.

بدن پولیش کوچک و فشرده است، کمرش کوتاه و نیم‌تنهٔ عقبی‌اش گرد و پر است. سرش نسبتاً پهن با گونه‌های پر است و گوش‌های کوتاهش راست و نزدیک به هم، متناسب با جثهٔ کوچکش، قرار می‌گیرند. چشم درشت و برجسته ویژگی اصلی این نسل است و به آن ظاهری هوشیار می‌دهد. پوستش کوتاه، صاف و چسبیده به بدن است.

پوست و رنگ‌ها

پوست پولیش کوتاه و آنقدر متراکم است که وقتی برخلاف جهت طبیعی نوازش شود دوباره به حالت اول برمی‌گردد، به همین دلیل مراقبت از آن ساده است. رنگ سفید، شناخته‌شده‌ترین و کلاسیک‌ترین نوع است و هم به شکل چشم سرخ و هم چشم آبی نمایش داده می‌شود. رنگ‌های یک‌دست مانند سیاه، آبی و شکلاتی نیز نگهداری می‌شوند، هرچند فهرست دقیق رنگ‌های پذیرفته‌شده از کشوری به کشور دیگر و از یک انجمن نژادی به انجمن دیگر فرق می‌کند. رنگ چشم همراه با رنگ پوست داوری می‌شود و چشم درشت، در هر نوع رنگی، همچنان محور اصلی تیپ این نسل باقی می‌ماند.

پولیش دوستانه، خوش‌طبع، کنجکاو و پرتحرک است. بسیاری از افراد این نسل نزد آدم‌ها با اطمینان رفتار می‌کنند و برای بررسی نزدیک می‌شوند به‌جای آنکه فرار کنند، و همین ویژگی نگهداری از این نسل را جالب می‌سازد. دست‌زدن ملایم و مرتب از سنین پایین به حفظ همین خوی رام و اجتماعی کمک می‌کند.

پولیش با اعضای خانواده معمولاً مهربان و اهل تعامل است. رفتار آن با افراد ناآشنا به میزان اجتماعی‌شدنش بستگی دارد؛ خرگوشی که مرتب دست خورده معمولاً آرام می‌ماند، در حالی که خرگوشی که کمتر دست خورده ممکن است زودتر رمیده شود. چون نسلی کوچک و سبک است، به‌آسانی می‌ترسد، پس بهتر است آشناسازی آن با آرامش و بی‌سروصدا انجام شود.

در کنار حیوانات دیگر باید در نظر داشت که خرگوش‌ها شکار طبیعی سگ و پشک هستند و باید از آن‌ها دور نگه داشته شوند. پولیش می‌تواند در کنار خرگوش دیگری زندگی کند، به شرطی که هر دو عقیم شده باشند و آشناسازی آن‌ها با دقت و صبر انجام شود، اما موفقیت این هم‌نشینی تضمین‌شده نیست. سطح بالای تحرک این نسل به این معناست که از فضای کافی برای حرکت و از اسباب‌بازی و امکانات کاوش سود می‌برد.

مراقبت از پوست

• هفته‌ای یک‌بار پوستش را برس بزنید تا موهای شل جدا شوند؛ پوست کوتاهش نگهداری زیادی نمی‌خواهد.
• در فصل ریزش پشم، دفعات برس‌زدن را بیشتر کنید، چون در این دوره پشم بیشتری می‌ریزد.
• ناخن‌هایش را هر چند هفته یک‌بار بررسی و در صورت نیاز کوتاه کنید.
• خرگوش را حمام نکنید؛ به‌جای آن، جاهای آلودهٔ پوست را با پارچهٔ نمدار پاک کنید.
• گوش‌ها، چشم‌ها و ناحیهٔ عقب بدن را به‌طور منظم برای نشانه‌های مشکل بررسی کنید.

ورزش

• هر روز دست‌کم چند ساعت وقت زیر نظارت، بیرون از قفس، به خرگوش بدهید.
• یک فضای امن یا اتاقی مناسب‌سازی‌شده برای خرگوش فراهم کنید تا این نسل پرتحرک بتواند بجهد و کاوش کند.
• از تونل، جعبه و اسباب‌بازی‌های جویدنی برای سرگرم نگه‌داشتنش استفاده کنید.
• در هر فضای آزاد، دسترسی به کیبل‌ها و گیاهان زهری را مسدود کنید.

محیط

پولیش را در فضای داخلی یا جای سرپوشیده و دور از کوران هوا، رطوبت و آفتاب مستقیم نگه دارید. خرگوش‌ها هوای سرد را بهتر از گرما تحمل می‌کنند و در هوای گرم واقعاً در خطر می‌افتند. محیطی آرام با روالی قابل پیش‌بینی برایش فراهم کنید، زیرا این نسل کوچک است و ممکن است نسبت به سروصدا یا آشفتگی ناگهانی حساس باشد.

خرگوش سالم پولیش بیشتر علوفهٔ خشک می‌خورد، مانند علف تیموتی یا علف چمن، که باید بخش اصلی خوراکش را تشکیل دهد و همیشه در دسترس باشد. علوفه فایبری فراهم می‌کند که حرکت روده را حفظ می‌کند و به ساییدن دندان‌ها کمک می‌کند. سبزیجات برگ‌دار تازه تنوع و رطوبت اضافه می‌کنند و مقدار اندک و سنجیده‌شده‌ای از پلت‌های ساده مواد مغذی اضافی می‌دهد. چون پولیش نسلی کوچک است، جیره‌اش نسبت به خرگوش‌های بزرگ‌تر کمتر است و زیاده‌روی در دادن پلت یکی از دلایل رایج اضافه‌وزن است.

خوراکی‌های تشویقی و مکمل‌ها

خوراکی‌های تشویقی باید سهم بسیار کمی از خوراک روزانه باشند. تکه‌های کوچک سبزیجات یا گیاهان بی‌خطر بدهید و میوه را به‌خاطر قند بالایش فقط گاه‌گاهی پیشکش کنید. خرگوشی که علوفهٔ خوب و سبزیجات متنوع می‌خورد به‌ندرت به مکمل نیاز دارد؛ آب تازه را همیشه در یک کاسه یا بوتل در دسترسش بگذارید و هر روز آن را عوض کنید.

پولیش نسلی کوچک و به‌طور کلی سالم است که در صورت نگهداری و تغذیهٔ خوب حدود ۵ تا ۸ سال عمر می‌کند. بیشتر مشکلات سلامتی این نسل همان مشکلاتی‌اند که در همهٔ خرگوش‌های خانگی دیده می‌شود و بسیاری از آن‌ها با خوراک پر از علوفه، محیط پاک و معاینهٔ منظم قابل پیشگیری‌اند. از آنجا که خرگوش‌ها بیماری خود را پنهان می‌کنند، صاحبان باید هر روز به تغییرات اشتها، مدفوع و فعالیت خرگوش توجه کنند.

مراقبت پیشگیرانه

• علوفهٔ خشک نامحدود بدهید تا دندان و هضم غذا تقویت شود.
• داکتری که با خرگوش کار دارد، دندان و وزن خرگوش را هر از گاهی بررسی کند.
• در جاهایی که بیماری‌های منطقه‌یی مانند RHD و میکسوماتوز خطر دارند، واکسین بزنید.
• محیط نگهداری را پاک و خشک نگه دارید تا خطر حملهٔ مگس و عفونت کم شود.
• عقیم‌سازی را در نظر بگیرید، چون می‌تواند برخی مشکلات سلامتی و رفتاری را کاهش دهد.

با آنکه پولیش کوچک است، به فضایی بیشتر از آنچه اندازه‌اش نشان می‌دهد نیاز دارد. قفس باید طوری باشد که خرگوش بتواند کاملاً دراز بکشد، بایستد و چند جهش بزند، و بهتر است فضای دویدن یا دسترسی روزانه به محوطه‌ای بزرگ‌تر و امن به آن متصل باشد. جای نگهداری را در نقطه‌ای آرام و دور از کوران هوا، آفتاب مستقیم و رطوبت نگه دارید و از دسترس سگ، پشک و شکارچیان وحشی دور نگه دارید. نگهداری در داخل خانه یا در یک انبار سرپوشیده برای این نسل مناسب است، چون خرگوش‌ها گرما را به‌خوبی تحمل نمی‌کنند.

فهرست آماده‌سازی محل نگهداری

• قفس امن با کف صاف و نرم.
• تأمین همیشگی علوفهٔ خشک و آب تازه.
• جای اختفا یا پناهگاه برای خرگوش.
• ظرف کودی با بستر کاغذی یا علوفه‌ای.
• اسباب‌بازی جویدنی و وسایل برای کندن و جستجوی خوراک.
• فضای دویدن متصل یا اتاقی مناسب‌سازی‌شده برای ورزش روزانه.

خرگوش‌های پولیش زود بالغ می‌شوند و نسل‌های کوچک معمولاً زودتر از نسل‌های بزرگ آمادهٔ جفت‌گیری‌اند، هرچند پرورش‌دهندگان مسئول صبر می‌کنند تا حیوان به رشد کامل برسد. تخمک‌گذاری در خرگوش با خود عمل جفت‌گیری تحریک می‌شود، پس ماده را نزد نر می‌برند، نه برعکس، تا از درگیری قلمرویی جلوگیری شود. دورهٔ حاملگی تقریباً یک ماه است.

پیش از زایمان، ماده از علوفه و پشم خودش در جعبهٔ آشیانه لانه می‌سازد. چوچه‌های پولیش معمولاً کم‌شمارند، متناسب با اندازهٔ این نسل. چوچه‌ها کور، کر و بی‌مو به دنیا می‌آیند و کاملاً به مادرشان وابسته‌اند؛ ماده معمولاً یک یا دو بار در روز به آن‌ها شیر می‌دهد. چوچه‌ها حدود روز دهم چشمانشان را باز می‌کنند و در هفته‌های بعد شروع به لیسیدن و جویدن غذای جامد می‌کنند.

از شیر گرفتن معمولاً در حدود شش تا هشت هفتگی انجام می‌شود. پرورش خرگوش‌های نمایشی کوچک به توجه به تیپ نژادی و سلامت دندان نیاز دارد، چون ناهنجاری دندان می‌تواند ارثی باشد. پرورش خرگوش را باید به کسانی سپرد که آمادهٔ مراقبت از ماده و پیداکردن خانه برای چوچه‌ها هستند.