جرسی وولی

جرسی وولی یک نژاد خرگوش خانگی از نوع خرد (toy) است که در ایالات متحده امریکا پرورش داده شده است. خرگوش‌های بالغ این نژاد معمولاً بین ۱ تا ۱.۵ کیلوگرام (تقریباً ۲.۵ تا ۳.۵ پوند) وزن دارند و از این رو در زمره خردترین خرگوش‌های پشمی شناخته‌شده قرار می‌گیرد. بدن فشرده آن پشم انبوهی را حمل می‌کند و سر آن نسبت به بدن، کلان و کمی گرد است که در آغاز به این نژاد لقب «خرگوش سرکلان» را داده بود.

پوست این خرگوش ویژگی اصلی آن به شمار می‌رود. این پشم نرم‌تر و آسان‌تر از پشم نژادهای آنگورای بزرگ‌تر است، به همین دلیل جرسی وولی برای صاحبانی مناسب است که یک خرگوش پرپشم می‌خواهند بدون آنکه هر روز به نگهداری سنگین یک آنگورای کامل بپردازند. پشم آن به صورت فصلی می‌ریزد و به شانه‌زدن منظم نیاز دارد، اما مانند پشم بلندتر آنگورا به آسانی گره نمی‌خورد.

خوی این نژاد دلیل دوم محبوبیت آن است. خرگوش‌های جرسی وولی مهربان، آرام و رام‌اند. آن‌ها در برابر دست‌زدن تحمل خوبی دارند، وقتی بلند می‌شوند زود آرام می‌گیرند و به‌ندرت پرخاشگری نشان می‌دهند، از همین رو انتخاب رایجی برای خانواده‌هایی است که تازه نگهداری خرگوش را آغاز می‌کنند.

به چه کسانی مناسب است

این نژاد برای صاحبانی مناسب است که یک همدم خرد و مهربان می‌خواهند و می‌توانند هر هفته وقت شانه‌زدن پشم آن را بگذارند. خوی آرام آن در خانه‌های ساکت و همرای کودکان ملایم و زیر نظر بزرگ‌ترها به خوبی جور می‌آید. کسانی که زیاد سفر می‌کنند یا در فصل‌های ریزش پشم فرصت شانه‌زدن ندارند، باید پیش از انتخاب این نژاد، نیاز به مراقبت پشم را در نظر بگیرند.

جرسی وولی خاستگاه خود را از ایالت نیوجرسی در ایالات متحده امریکا دارد که بخش نخست نام این نژاد نیز از همین‌جا گرفته شده است. این نژاد را بونی سیلی پرورش داد؛ کسی که هدفش تولید خرگوشی خرد با خوی ملایم و پشمی بود که نگهداری آن آسان باشد.

این نژاد از تلاقی آنگورای فرانسوی با نتهرلند دورف به وجود آمد. آنگورا پشم را به میراث گذاشت، در حالی که نتهرلند دورف اندازه خرد و شکل سر فشرده و کلانی را که مورد علاقه پرورش‌دهندگان بود، انتقال داد. نتیجه این تلاقی خرگوشی خرد با پشمی قابل مدیریت بود، نه پشم بلند و پرزحمت نژادهای بزرگ‌تر آنگورا.

سیلی این نژاد را به اتحادیه پرورش‌دهندگان خرگوش امریکا (ARBA) معرفی کرد و این نژاد در سال ۱۹۸۸ در استندرد ARBA پذیرفته شد. این شناسایی برای نژاد یک توصیف رسمی و جایگاهی در نمایشگاه‌های مجاز ایالات متحده به ارمغان آورد.

از زمان شناسایی رسمی، جرسی وولی یکی از خرگوش‌هایی شده که بیشتر در نمایشگاه‌های امریکای شمالی دیده می‌شود و انتخاب رایجی به عنوان حیوان خانگی نیز هست. ترکیب اندازه خرد، خوی آرام و پشمی که نگهداری آن از آنگورای کامل ساده‌تر است، تقاضا را در میان علاقه‌مندان و صاحبان خرگوش پایدار نگه داشته است.

جرسی وولی بدنی خرد و فشرده با پشت کوتاه دارد و سرش نسبت به اندازه بدن، کلان و برجسته به نظر می‌رسد. گوش‌های آن کوتاه و راست‌ایستاده‌اند و معمولاً طول آن‌ها بین ۵ تا ۷.۵ سانتی‌متر (تقریباً ۲ تا ۳ اینچ) است. برداشت کلی از این خرگوش یک بدن گرد و پرپشم است که به دلیل ضخامت پشمش، بزرگ‌تر از وزن واقعی خود به نظر می‌رسد.

پشم و رنگ‌ها

پشم این نژاد ضخیم و انبوه است و موهای راهنما دارد که به دفع آب کمک کرده و در مقایسه با پشم بلندتر آنگورا، احتمال گره‌خوردن آن را کاهش می‌دهد. پشم روی بدن قرار دارد، در حالی که صورت و گوش‌ها موی کوتاه و معمولی دارند که ظاهر سر را در برابر بدن پرپشم، تمیز نگه می‌دارد.

جرسی وولی در دامنه گسترده‌ای از رنگ‌ها پرورش داده می‌شود که در گروه‌های رنگی شناخته‌شده مانند خودرنگ، آگوتی، سایه‌دار و سایر طرح‌ها دسته‌بندی شده‌اند. نمونه‌های رایج شامل مشکی، آبی، آگوتی شاه‌بلوطی و لاک‌پشتی‌رنگ می‌شود. رنگ چشم بسته به رنگ پشم فرق می‌کند و در برخی گونه‌ها می‌تواند قهوه‌ای، آبی‌خاکستری یا یاقوتی باشد.

جرسی وولی خویی آرام و یکنواخت دارد. بیشتر این خرگوش‌ها نسبت به کسانی که به‌طور منظم آن‌ها را نگه می‌دارند، مهربان و صمیمی‌اند و به جای لگدزدن یا دست‌وپا زدن، هنگام بلندشدن آرام می‌مانند. همین خوی رام یکی از دلایل اصلی است که این نژاد برای خانواده‌های تازه‌وارد به نگهداری خرگوش پیشنهاد می‌شود.

این نژاد همرای اعضای خانواده اجتماعی است و پس از آنکه نگهدارندگان خود را شناخت، غالباً به دنبال توجه می‌گردد. در برابر افراد ناآشنا معمولاً آرام است تا ترسیده، هرچند هر خرگوشی به زمان نیاز دارد تا با افراد جدید احساس راحتی کند. صدای ناگهانی یا دست‌زدن خشن می‌تواند آن‌ها را رمانده کند، پس معرفی آرام و کم‌سروصدا بهترین راه است.

این نژاد می‌تواند همرای یک خرگوش همدم که به‌درستی و به تدریج با آن پیوند خورده، در کنار هم زندگی کند. گربه و سگ باید همیشه به‌آرامی و زیر نظر معرفی شوند، زیرا یک خرگوش خرد می‌تواند از سوی یک حیوان بزرگ‌تر آسیب ببیند یا بترسد. دو خرگوش بدون پیوند قبلی نباید بدون معرفی دقیق در یک جا نگهداری شوند.

مراقبت روزمره بیشتر بر نگهداری پشم، ورزش و یک محل زندگی پاک تمرکز دارد. پشم این نژاد از پشم کامل آنگورا آسان‌تر است، اما باز هم به توجه منظم نیاز دارد تا از گره‌خوردن آن جلوگیری شود و مقدار مویی که خرگوش هنگام تیمار خود می‌بلعد کاهش یابد.

آرایش پشم

• دست‌کم یک بار در هفته پشم را شانه بزنید و در فصل‌های ریزش، این کار را به هر روز یا یک روز در میان افزایش دهید.
• از شانه یا برسی استفاده کنید که تا زیرموی پشم نفوذ کند.
• پشت و زیر بدن را از نظر آلودگی یا گره بررسی کنید و اگر گره‌ای شکل گرفت، آن را با احتیاط کوتاه کنید.
• ناخن‌ها را هر ۴ تا ۶ هفته کوتاه کنید.
• خرگوش را در آب حمام ندهید؛ به جای آن، مناطق کثیف را با دستمال نمناک پاک کنید، زیرا پشم خیس دیر خشک می‌شود و خرگوش را سرد می‌کند.

ورزش

• هر روز چند ساعت وقت زیر نظر، بیرون از قفس برای خرگوش فراهم کنید.
• یک فضای امن و بدون خطر که کابل‌ها و گیاهان زهری از آن دور باشد در اختیارش بگذارید.
• تونل، جعبه و اسباب‌بازی جویدنی اضافه کنید تا حرکت طبیعی و دانه‌چینی آن تشویق شود.

محیط زندگی

جرسی وولی را داخل خانه یا در یک فضای پوشیده که خشک و بدون کوره باد بماند نگه دارید. این نژاد دمای معمول خانه را تحمل می‌کند، اما به گرما حساس است؛ آن را از آفتاب مستقیم دور نگه دارید و دمای محیط را زیر تقریباً ۲۶ درجه سلسیوس (۸۰ درجه فارنهایت) نگه دارید. یک محل آرام و دور از سروصدای دایمی برایش فراهم کنید.

علف خشک بنیاد اصلی خوراک است و باید همیشه در دسترس باشد. علف خشکی مانند تیموتی یا انواع دیگر علف، فایبری فراهم می‌کند که دستگاه گوارش را به حرکت نگه می‌دارد و دندان‌های همیشه در حال رشد را می‌ساید. پیلت و سبزی‌ها خوراک تکمیلی به شمار می‌روند و باید به مقدار اندازه‌گیری‌شده داده شوند، نه به عنوان جایگزین علف خشک.

خوراکی‌های اضافی و مکمل‌ها

خوراکی‌های اضافی را کم‌کم بدهید. تکه‌های خرد زردک، سیب بدون دانه یا گیاهانی مانند جعفری و گشنیز پاداش‌های گاه‌به‌گاه خوبی‌اند. خرگوشی که خوراک اصلی‌اش بر پایه علف خشک است، به‌طور معمول به مکمل‌های ویتامینی نیاز ندارد. هر سبزی یا نبات تازه را نخست به مقدار کم بدهید و پیش از آنکه آن را به خوراک منظم تبدیل کنید، مدفوع نرم را زیر نظر بگیرید.

جرسی وولی به‌طور کلی خرگوشی خرد و قوی‌بنیه است که در صورت نگهداری و خوراک‌دهی مناسب، به‌طور معمول ۷ تا ۱۰ سال عمر می‌کند. بیشتر مشکلات رایج آن با سایر نژادهای خرگوش خرد مشترک است، با این تفاوت که بلعیدن پشم یک نگرانی اضافی مرتبط با پوست آن به شمار می‌رود.

مراقبت پیشگیرانه

• علف خشک نامحدود در اختیار خرگوش بگذارید تا ساییدگی دندان و حرکت روده پشتیبانی شود.
• به‌طور منظم پشم را شانه بزنید تا مقدار پشم بلعیده‌شده کاهش یابد.
• هر سال یک معاینه با داکتر حیوانات که در کار با خرگوش تجربه دارد، ترتیب دهید.
• برای کاهش سرطان‌های تولیدمثلی و مشکلات رفتاری، خرگوش را عقیم کنید.
• اشتها و مدفوع روزانه را به عنوان نشانه زودهنگام بیماری زیر نظر بگیرید.

با آنکه جرسی وولی خرگوشی خرد است، به فضا برای حرکت، دراز کشیدن و کش‌وقوس دادن بدن نیاز دارد. آن را داخل خانه یا در یک فضای پوشیده نگه دارید، نه در یک هاچ بیرونی بی‌پناه، چون این نژاد به گرما و رطوبت حساس است. قفس تنها یک محل پایه است، نه تنها فضایی که خرگوش هر روز از آن استفاده می‌کند.

فهرست آماده‌سازی

• قفس با کف صاف و بستر جاذب
• ظرف فضله در یک گوشه مورد علاقه خرگوش
• تأمین همیشگی علف خشک و یک ظرف یا بوتل سنگین آب
• جعبه یا فضای پوشیده برای احساس امنیت
• اسباب‌بازی جویدنی و تونل برای سرگرمی
• یک فضای ورزش امن و محصور بیرون از قفس

جرسی وولی‌ها تقریباً در سن ۴ تا ۶ ماهگی به بلوغ جنسی می‌رسند و ماده‌های خردتر گاهی کمی زودتر آماده می‌شوند. پرورش مسئولانه، خرگوش‌های سالم و خوش‌خو را با هم جفت می‌کند و از جفت‌گیری ماده‌هایی که برای حمل یک بچه‌دان به شکل امن خیلی خرد یا خیلی مسن‌اند، خودداری می‌کند. چون این نژاد اندازه خرد دارد، تعداد بچه‌های آن معمولاً کم است.

پس از جفت‌گیری موفق، ماده بچه‌ها را تقریباً ۲۸ تا ۳۱ روز حمل می‌کند. چند روز پیش از تاریخ زایمان مورد انتظار، یک جعبه لانه با بستر نرم فراهم کنید، زیرا ماده موی خودش را می‌کند تا لانه را با آن بپوشاند. محیط را آرام نگه دارید، چون فشار روانی می‌تواند باعث شود ماده بچه‌هایش را نادیده بگیرد یا رها کند.

بچه‌ها بدون مو و با چشمان بسته به دنیا می‌آیند. چشمان آن‌ها تقریباً در روز دهم باز می‌شود و در هفته سوم آغاز به بیرون‌آمدن از لانه و چشیدن خوراک جامد می‌کنند. از شیر گرفتن معمولاً در ۶ تا ۸ هفتگی رخ می‌دهد. ماده روزی یک یا دو بار برای مدت کوتاه شیر می‌دهد، پس نبود ظاهری مادر یک رفتار طبیعی خرگوش است، نه نشانه بی‌توجهی.