رومی

غاز رومی یک غاز اهلی سپیدرنگ متوسط است که ریشه‌هایش به ایتالیا برمی‌گردد. این یکی از نژادهای کهن‌تر اروپایی غاز است و بیشتر از طریق داستان غازهایی که در حمله شبانه به روم باستان هوشدار دادند شناخته می‌شود. صرف‌نظر از اینکه آن رویداد تا چه اندازه واقعی باشد، این نژاد شهرت خود را در توجه به تغییرات و واکنش به آن‌ها حفظ کرده است.

از نظر ساختار جسمانی، غاز رومی فشرده و گرد است نه بلند. وزن بزرگسالان معمولاً در محدوده ۴.۵ تا ۵.۵ کیلوگرام است که جابجا کردن آن‌ها را در مقایسه با غازهای بزرگ‌تر آسان‌تر می‌کند. پرها سپید، نوک و پاها نارنجی تا سوری، و چشم‌ها آبی هستند. برخی نمونه‌ها یک کاکل یا تاج خُرد روی سر دارند، در حالی که برخی دیگر سر ساده دارند.

خوی با آدم‌هایی که به طور منظم با پرندگان سروکار دارند آرام و خوش‌طبیعت است، همراه با یک حس هوشیاری قوی. غازها در برابر صداها و حرکات ناآشنا آواز می‌کنند، که این نژاد را به یک اخطاردهنده کم‌زحمت در قطعه‌زمین‌های خُرد مفید می‌کند و در عین حال در گله‌های حویلی خانگی قابل مدیریت باقی می‌ماند.

برای چه کسانی مناسب است

غاز رومی برای نگهدارندگانی مناسب است که غازی فشرده و قابل مدیریت با عادت هوشیاری ذاتی می‌خواهند. اندازه خُردتر آن بلند کردن، هدایت و نگهداری را نسبت به نژادهای سنگین آسان‌تر می‌کند، و طبیعت آرام کمک می‌کند وقتی پرندگان از خُردسالی با آن‌ها سروکار داشته باشند. برای افرادی مناسب است که یک باغچه یا چراگاه امن، دسترسی همه‌ساله به آب صاف، و تحمل هوشدارهای آوازی دارند. برای خانه‌هایی با همسایگان بسیار نزدیک که سروصدا را نمی‌پذیرند، یا برای نگهدارندگانی که یک پرنده تنها می‌خواهند مناسب نیست، چون غازها در جفت یا گروه‌های خُرد بهترند.

غاز رومی نام خود را از روم و مرکز ایتالیا می‌گیرد، جایی که غازهای سپید از دوران کهن نگهداری می‌شدند. غازها در دنیای رومی نقش دینی و عملی داشتند و برای گوشت، چربی و پرها پرورش می‌یافتند و نزدیک معابد و خانه‌ها نگهداری می‌شدند.

این نژاد با یک روایت کلاسیک مشهور گره خورده که در آن غازهای مقدس الهه ژونو در طول حمله شبانه به تپه کاپیتولین صدای هوشدار بلندی سردادند و مدافعان را آگاه کردند. نویسندگان رومی این رویداد را ثبت کردند و تصویری ماندگار از این نژاد ساخت. این داستان توضیح می‌دهد که چرا غاز از دیرباز به عنوان پاسبانی هوشیار توصیف شده، حتی اگر نژاد مدرن نتواند در یک خط پیوسته به آن پرندگان خاص ردیابی شود.

در سده‌های بعدی غازهای سپید ایتالیایی به عنوان یک پرنده دسترخوان فشرده و خانگی نگهداری و انتخاب می‌شدند. این نوع سرانجام تحت نام رومی استانداردسازی شد و هر دو شکل دارای کاکل (تاج‌دار) و بدون تاج در مناطق و استانداردهای مختلف شناخته شدند.

این نژاد در قرن بیستم به خارج از ایتالیا و پرورش مرغداری اروپا و امریکای شمالی گسترش یافت، جایی که اکنون عمدتاً توسط زمین‌داران خُرد و پرورش‌دهندگان نمایشگاهی نگهداری می‌شود تا به عنوان یک پرنده تجاری بزرگ.

غاز رومی دارای یک بدن کوتاه، ژرف و کاملاً گرد است که روی پاهای کوتاه حمل می‌شود و شکل ظاهری پایین و فشرده به آن می‌دهد نه حالت ایستاده غازهای بزرگ‌تر. گردن نسبتاً کوتاه و سر مرتب است. دو شکل وجود دارد: یک نوع با سر ساده و یک نوع کاکل‌دار که یک تاج خُرد از پرها روی فرق سر دارد.

پوشش و رنگ

پرها در شکل معیاری در تمام بدن سپید هستند. پرهای سپید تمیز و نوک و پاهای نارنجی تا سوری چیزهایی هستند که اغلب در نمایشگاه‌ها داوری می‌شوند، و هر کاست زرد یا خارج از رنگ در پرندگان نمایشگاهی نامطلوب است. جوجه‌های غاز با کرک خاکستری یا زرد تولد می‌یابند و در طول هفته‌های اول به رنگ سپید بزرگسالان درمی‌آیند. در شکل کاکل‌دار، کاکل به صورت یک گلوله گرد روی سر جای می‌گیرد و باید یکنواخت و در مرکز باشد. چشم‌ها آبی هستند، ویژگی‌ای که به تشخیص نژاد از سایر غازهای سپید کمک می‌کند.

غاز رومی وقتی با نگهداری ملایم منظم پرورش یابد، خویی ثابت و خوش‌طبیعت دارد. پرندگانی که به آدم‌ها عادت دارند معمولاً با آن‌ها راحت‌تر هستند و هدایتشان نسبت به بسیاری از غازهای بزرگ‌تر آسان‌تر است. ویژگی بارز این نژاد هوشیاری است: این نژاد محیط اطراف خود را دقیق زیر نظر می‌گیرد و در برابر بیگانگان، سگ‌ها، موتروان‌ها یا صداهای ناگهانی با آواز بلند واکنش نشان می‌دهد، که رفتاری است که پشت شهرت آن به عنوان غاز پاسبان قرار دارد.

با اعضای خانواده پرندگان آشنا می‌شوند و می‌توانند کاملاً اهلی شوند. در برابر بیگانگان محتاط و پرآواز هستند، و یک نر که از لانه یا جوجه‌ها پاسداری می‌کند می‌تواند در فصل زادآوری قاطع باشد. وقتی جای کافی وجود داشته باشد با سایر مرغداری به نسبت خوب کنار می‌آیند، هرچند غازها هنگام خوراکدهی پرندگان خُردتر را تحت سلطه خود درمی‌آورند. نگهداری در جفت یا گروه خُرد آرام‌تر از یک پرنده تنها است، چون غازها به شدت اجتماعی هستند و از تنهایی بیزارند.

غاز رومی پرنده‌ای سرسخت است که پس از پر درآوردن با آب‌وهوای سرد و تَر به خوبی کنار می‌آید. بیشتر نگهداری‌های روزانه درباره آب صاف، جای چرا و پاسداری از شکارگران است تا آراستن فشرده.

آراستن

• غازها با نظافت خودشان پرهای خود را مرتب نگه می‌دارند، بنابراین برس زدن روتین ضرورت ندارد.
• آبی به اندازه کافی ژرف برای فرو بردن کامل سر فراهم کنید تا چشم‌ها، سوراخ‌های بینی و نوک صاف بمانند.
• هنگام نگهداری پاها و ساق‌ها را از نظر زخم، ورم یا بیماری پا بررسی کنید.
• ناخن‌ها را فقط در صورت بیش از حد رشد کردن یا آسیب کوتاه کنید و نوک را بررسی کنید.
• منتظر پَرریزی سالانه سنگین باشید؛ پرهای شل طبیعی هستند و در چند هفته پاک می‌شوند.

تمرین و ورزش

• دسترسی روزانه به منطقه چرا را فراهم کنید؛ رفتن و علوفه‌چرایی بیشتر فعالیت مورد نیاز این غازها را تأمین می‌کند.
• جایی برای شنا و آب‌بازی بدهید که پرندگان برای ورزش و نگهداری پرها از آن استفاده می‌کنند.
• از نگه داشتن بزرگسالان در یک جایگاه خُرد برهنه برای مدت طولانی خودداری کنید، چون این باعث کسالت و شرایط کثیف می‌شود.

محیط

غازهای رومی با یک دوره چرا یا چراگاه علفی، سرچشمه آب شنا صاف، و یک پناهگاه خشک و بدون پیش‌باد برای شب‌ها و آب‌وهوای بد بهترین وضعیت را دارند. حصارکشی باید در برابر روباه‌ها و سگ‌ها محکم باشد، و خانه شبانه باید کاملاً بسته شود، چون غازها پس از تاریکی بیشتر در معرض خطر هستند. سایه در تابستان و بستر خشک در زمستان پرندگان را در حالت خوب نگه می‌دارد.

غاز رومی یک چرنده طبیعی است و وقتی به مرتع خوب دسترسی دارد، بخش بزرگی از رژیم غذایی خود را از علف و سایر علوفه تأمین می‌کند. علوفه با یک خوراک فرموله‌شده برای تعادل رژیم غذایی تکمیل می‌شود، به خصوص در زمستان یا روی زمین بدون پوشش گیاهی. جوجه‌های غاز به یک آغازکننده با پروتئین بالاتر نیاز دارند، و سطح پروتئین با رشد آن‌ها کاهش می‌یابد تا از مشکلات پا ناشی از رشد بسیار سریع جلوگیری شود. ریگ نامحلول باید در دسترس باشد تا پرندگان بتوانند خوراک خود را آسیاب کنند.

خوراکی‌های اضافی و مکمل‌ها

سبزیجات برگ‌دار، کاهو، سبزیجات خردشده و برگ‌های تازه علف (تازه، هرگز تخمیرشده) خوراکی‌های اضافی امن به اندازه معتدل هستند. خوراکی‌های اضافی را در بخش کمی از رژیم غذایی نگه دارید تا پرندگان همچنان خوراک متوازن خود را بخورند و چرا کنند. ریگ نامحلول را همیشه در دسترس نگه دارید و پوسته صدف خردشده یا منبع مشابه کلسیم را برای ماده‌های تخم‌گذار فراهم کنید. آب صاف باید همیشه در دسترس باشد، چون غازها نمی‌توانند بدون آن خوراک خشک را به خوبی ببلعند.

غاز رومی یک نژاد محکم با مشکلات صحی موروثی اندکی است، و پرندگان به خوبی نگهداری‌شده معمولاً به ۱۰ تا ۱۵ سال می‌رسند. بیشتر مشکلات دیده‌شده در عمل از مدیریت ناشی می‌شوند، مانند زمین تَر و کثیف، آب ناسالم، رژیم غذایی ضعیف، یا فشار ناشی از شکارگران، نه از خود نژاد. نگهداری خوب اکثر مشکلات را پیشگیری می‌کند.

نگهداری پیشگیرانه

• آب شنا و آشامیدنی صاف که مکرراً تعویض می‌شود فراهم کنید.
• بستر و خوراک را خشک نگه دارید تا از کپک و بیماری تنفسی جلوگیری شود.
• چراگاه را بچرخانید یا استراحت دهید تا بار انگلی کاهش یابد.
• رژیم غذایی متناسب با سن با پروتئین درست برای جوجه‌های غاز بدهید.
• هنگام نگهداری پاها، ساق‌ها و وزن را به طور منظم بررسی کنید.
• مسکن امن را برای کاهش فشار شکارگر و آسیب حفظ کنید.

غاز رومی در فضای باز با دسترسی به چرا و آب نگهداری می‌شود نه در فضای تنگ. نیازهای اساسی یک منطقه علفی حصارکشی‌شده برای چرا، آبی به اندازه کافی ژرف برای شنا و فرو بردن سر، و یک پناهگاه بسته که پرندگان را در شب خشک و ایمن نگه دارد. چون این نژاد فشرده است، به جای خانگی کمتری نسبت به غازهای سنگین نیاز دارد، اما همچنان به جایی برای رفتن و علوفه‌چرایی نیاز دارد.

فهرست راه‌اندازی

• خانه شبانه ضد شکارگر که پس از غروب کاملاً بسته می‌شود.
• بستر خشک و هواکشی خوب بدون پیش‌باد.
• آب شنا صاف و یک سرچشمه آشامیدنی جداگانه.
• سایه در تابستان و پناه از باد و باران.
• جای چرا که می‌توان آن را استراحت داد یا چرخاند.
• ریگ نامحلول در دسترس در دوره.

تخم‌های غاز رومی می‌توانند به صورت طبیعی زیر یک ماده کرچ یا به صورت مصنوعی در انکوباتور جوجه بیاورند. تخم‌های غاز بزرگ و دارای پوسته و پرده ضخیم هستند، بنابراین در مقایسه با تخم مرغ به رطوبت بالاتر و خنک‌شدن و آب‌پاشی منظم نیاز دارند. انکوباسیون طولانی‌تر از مرغ است، معمولاً حدود ۲۸ تا ۳۴ روز بسته به شرایط و تخم‌های خاص.

مراحل جوجه‌آوری

1. تخم‌های صاف و تازه بگذارید و انکوباتور را قبل از بارگذاری به دمای ثابت برسانید.
2. تخم‌ها را چند بار در روز بچرخانید و رطوبت را در محدوده نگه دارید.
3. از هفته دوم، تخم‌ها را یک بار در روز سرد و کمی آب‌پاشی کنید تا غازی که لانه را ترک می‌کند تقلید شود.
4. تخم‌ها را حدود هفته اول و دوم با شمع بررسی کنید تا تخم‌های شفاف یا مرده برداشته شوند.
5. چند روز قبل از تاریخ موعود، چرخش را متوقف کنید و رطوبت را برای جوجه‌آوری بالا ببرید.
6. قبل از انتقال جوجه‌های غاز به یک محفظه گرم، بگذارید در انکوباتور خشک شوند و پف کنند.